ترجيح روايت به سبب احدثيت

پسين بودن صدور يك روايت نسبت به روايت ديگر يا همان احدثيت، مسئله اي است كه عدّه اي از فقيهان و اصوليان در باب تعارض به آن پرداخته اند. برخي آن را از مرجّحات تعبدي باب تعارض اخبار مي شمارند و استدلال آن ها به پنج روايت است كه مشهور دانشيان علم اصول در اين روايات مناقشه كرده و دلالت آن ها را نپذيرفته اند. از اين دسته، برخي قائل به مرجح عقلايي بودن شده اند و در مقابل، اغلب مرجح بودن آن را مطلقاً انكار كرده اند. در پژوهش حاضر با رويكرد انتقادي ضمن ياد كرد از وجوه محتمل در مدلول اين روايات و نيز تقسيم مناقشات به سندي، دلالي و موردي و سپس تقسيم دلالي به خاص (مفهوم متني) و عام (مفهوم مشترك)، برخي از مناقشات رد شده و از برخي وجوه دلالت دفاع شده است، ولي با وجود قرائن و شواهد درون متني و برون متني و نيز قابل رد نبودن اكثر مناقشات، مدلول اين روايات مغاير با ترجيح احدث براي كشف حكم واقعي در باب تعارض دانسته شده است.