تغييرات قاعدۀ اجتماعِ سبب و مباشر با لحاظ آخرين تحولات قانون‌گذاري در ايران (مادۀ 526 ق.م.ا. 1392)

از جمله تغييرات بسيار مهمي كه در كتاب ديات قانون مجازات اسلامي ۱۳۹۲ ديده مي‌شود ماده ۵۲۶ آن است. قوانين قبلي مقرر مي داشتند كه در اجتماع سبب و مباشر، مباشر ضامن است مگر اينكه سبب اقوي باشد. ماده ۵۲۶ سه تغيير عمده و اساسي را در اين قاعده ايجاد نموده است: حذف اصل استناد جنايت به مباشر؛ امكان استناد هم زمان جنايت به سبب و مباشر و پذيرش ضمان سهمي يا توزيع مسئوليت بر حسب ميزان تأثير رفتار. اين سه نوآوري نه تنها در بحث ديات بلكه در كل مباحث مسئوليت مدني و حتي گاه قصاص تاثير شگرفي دارد. در اين مقاله با تبيين اين سه نوآوري و برخي نكات ديگر مثل نسبت اين ماده با ماده 332 قانون مدني به تحليل حقوقي ماده فوق پرداخته مي‌شود. واژگان كليدي: اجتماع سبب و مباشر، استناد، ضمان سهمي، توزيع مسئوليت بر حسب ميزان تاثير رفتار، سبب اقوي از مباشر.