عوامل تحول رويكردها در مطالعات قرآني غرب

مطالعات قرآني غربيان در طول تاريخ خود براثر عوامل مختلف فرهنگي، سياسي و مذهبي تغيير رويكردي و انگيزه‌اي داشتند. بررسي تاريخي تغيير و تحوّل رويكردها و عوامل آن كه تأثير زيادي بر فهم و درك صحيح و بيشتر از سير تطوّر مطالعات اسلامي و قرآني غربيان دارد، در پژوهش دانش‌مندان اسلامي مورد غفلت قرار گرفته است. نوشتار حاضر با استفاده از روش تحقيق كتابخانه‌اي در صدد بيان سير تاريخي تغيير و تحوّل رويكردها در مطالعات دوره‌هاي مختلف تاريخي غربيان و مهم‌ترين عوامل آن مي‌باشد. نوشتار حاضر تغييرات رويكردي مطالعات قرآني غربيان را در دوره‌هاي شش گانه تاريخي مورد بررسي قرار داده و مهم‌ترين رويكردهاي هر دوره را با ذكر عوامل پيدايش و تغيير آن، بيان نموده است و به اين نتيجه رسيده است كه رويكرد غالبي مطالعات مذكور از آغاز قرن هفتم تا قرن هفدهم ميلادي براثر عوامل مختلف مذهبي هم‌چون تعصب و استقلال مطالعاتي كليسا، سياسي مانند تهديد امپراطوري عثماني، شكست در جنگ‌هاي صليبي و فرهنگي هم‌چون كم آگاهي از اسلام و قرآن و عدم توسعه فكري، به شدّت جدلي و انتقادي بودند كه با تغيير شكل‌هاي خود از انتقادات عمومي و كلي به تخصصي، اصالت انتقادي خود را حفظ كرده‌اند، امّا رويكرد غالبي مطالعات قرآني آن‌ها از قرن هجدهم به بعد براثر عواملي برخلاف عوامل پيشين، علمي و ملائم گشته و تا هنوز اصالت علمي خود را جز در دوره كوتاه نيمه اوّل قرن نوزدهم ميلادي كه براثر غلبه رويكرد استعماري كم رنگ شده بود حفظ كرده است.