بررسي روايات تفسيري عالم ذر

در تفسير آيۀ 172 سورۀ اعراف معروف به آيۀ ذر و ميثاق، مفسران از رواياتي بهره گرفته‌اند و عالمي با نام «ذر» را معتقد شده‌اند كه در آن، از همۀ انسان‌ها عهد ستانده شده و بشر به اين ميثاق «بلي» گفته است. بسياري از اين بزرگان اين روايات را متواتر دانسته‌اند. لازم است كه اين احاديث در يك پژوهش خاص مورد بررسي سندي و محتوايي قرار گيرد. ازاين‌رو با روش تحقيق حديث‌شناسانه، به بررسي سندي و متني روايات پرداخته و از نظر بزرگان مخالف اعتبار و تواتر اين روايات نيز در تأييد بهره گرفته و در نتيجه پژوهش به اين غايت رسيده است كه نه‌تنها اين روايات در حد احاديث متواتر نيستند، بلكه بسياري با سند ضعيف و داراي متني مضطرب هستند كه موجب شده هر مفسري در تأييد نظر خود از برخي از اين احاديث بهره بگيرد.