در جستجوي «كتاب التفسير» حسن بن محبوب

از جملۀ ميراث كهن تفسير روايي شيعه، كتاب التفسير راوي سرشناس، حسن بن محبوب است. او در قرن دوم و سوم هجري در شهر كوفه مي زيسته، از اصحاب امام كاظم(ع)، امام رضا(ع) و امام جواد(ع) بوده، در نگاه برخي بزرگان حديثي از اصحاب اجماع به شمار مي‌آيد. با توجه به گزارش‌هاي رجاليون و تراجم‌نگاران، كتاب تفسير ابن محبوب تا قرن چهارم وجود و شهرت داشته، اما با گذر زمان رو به فراموشي رفته و اكنون اثري از آن بر جاي نمانده است. پژوهۀ حاضر به بازيابي كتاب التفسير ابن محبوب بر اساس احاديث موجود در تفاسير روايي شيعه پرداخته و نتايج به دست آمده ضمن تأييد اصالت چنين كتابي، حاكي از آن است كه اثر تفسيري ابن محبوب هم برخوردار از جامعيت و اعتبار بالا و هم دربرگيرندۀ معارفي گسترده در حوزۀ عترت‌شناسي، فقه الاحكام قرآني، قصص قرآن و هستي‌شناسي بوده است.