شناسايي تأثير سناريوهاي تغيير اقليم انسان ساخت بر توسعه پايدار ايران

در اين پژوهش، با هدف آنكه درك دقيق­تري از وضعيت آينده اثرات تغييرات اقليم انسان ساخت بر توسعه پايدار كشور فراهم شود، با استفاده از رويكرد آينده پژوهي و معرفي نيروهاي پيشران از طريق روش دلفي و در قالب سناريونگاري به شناسايي آينده­هاي پيش روي ايران در افق 12 ساله پرداخته شد. در اين مطالعه پس از تعيين پيشران­هاي بحراني و ساخت سناريوها مبتني بر آنها، با استفاده از چارچوب تحليل و توسعه نهادي استروم فضاي سناريوها بر اساس 5 پيشران وابستگي به مسير، درآمدهاي نفتي، مديريت منابع آبي، روابط خارجي و اعتماد اجتماعي تشريح شد. چارچوبب استروم امكان معرفي بازيگران مختلف و نحوه كنش­ها آنها در سناريوهاي مختلف را به پژوهشگر مي­دهد. نتايج اين مطالعه نشان مي­دهد با وجود ساختار نهادي پشتيباني كننده از توزيع رانت، عدم تقارن اطلاعات و قدرت ميان بازيگران مختلف، تشديد وابستگي به مسير، فقدان جامعه مدني فعال و انزوا در روابط خارجي زمينه براي حركت به سمت توسعه پايدار فراهم نخواهد شد. اما در مقابل با افزايش شفافيت، كنترل بر نظام توزيع منافع از دسترس گروه­هاي پرنفوذ خارج مي­شود. نهادهاي پشتيباني كننده جديدي براي تقويت چنين ساختاري شكل مي­گيرد و با كاهش وابستگي به مسير پايداري اقتصادي افزايش مي­يابد و در نتيجه با بهبود كيفيت زندگي مردم پايداري اجتماعي نيز در مسير بهبود قرار مي­گيرد. ملاحظات محيط زيستي در حاشيه قرار نخواهند گرفت و به عنوان ركن مهم توسعه پايدار مورد توجه قرار خواهد گرفت.