فهم خوانش فقهاي شيعه از محدوده اختيارات فقيه؛ مطالعه موردي ملأ احمد نراقي، صاحب جواهر و امام خميني (ره)

در پاسخ به اين سوال كه، سه فقيه تقريبا معاصر، يعني صاحب جواهر، ملااحمد نراقي و امام خميني(ره) از حدود و دامنه اختيارات فقيه و ولي فقيه چه نوع خوانش هايي داشته‌اند؟ هر سه فقيه مذكور با توجه به مباني فقهي خود و با بهره گيري از ادله عقلي و نقلي، فقيه و ولي فقيه را جانشين پيامبر(ص) و امامان معصوم(ع) در تمام عرصه‌هاي حكومتي و سياسي دانسته و او را همسان ايشان در لزوم اطاعت،‌ ولايت و حكومت مي‌دانند. اين نوشته در باره فهم خوانش هاي فقهاي سه گانه مذكور از مساله حدود و اختيارات فقيه و ولي فقيه در عصر غيبت است. بررسي‌هاي پژوهش حاضر نشان مي‌دهد كه ملا احمد نراقي باسود جستن از ضرورت اداره جوامع اسلامي در همه زمان ها و لزوم برخورداري جوامع از نظم و نظام اجتماعي جهت تمشيت امور و همچنين با به بهره گري از اجماع فقهاي شيعه، به اختيارات وسيع فقيه در عصر غيبت مي‌رسد؛ صاحب جواهر نيز پس از ايشان ولايت فقيه را ضروري مذهب دانسته و معلقد است كه رستگاري جامعه اسلامي جز در سايه حكومت فقيه ميسر نمي‌شود. بنابراين دايره حكومت فقيه گسترده بوده و هرگز در امورحسبيه ي مربوط به صغار و مجانين محدود نمي‌شود. امام خميني(ره) نيز بر اساس مباني كلامي خود ولايت فقيه را در ادامه ولايت ائمه دانسته، آن را امري مي‌داند كه تصورش موجب تصديقش مي‌شود و بر اين اساس دايره ولايت فقيه را بر اساس مصلحت جامعه اسلامي محدود در چاچوب احكام فرعي فقيهي ندانسته و به اطلاق ولايت مي‌رسد.

مقاله فاقد چكيده انگليسي است