تبيين مؤلفه هاي عدالت آموزشي و تحليل انتقادي جايگاه آن در گفتمان هاي ايدئولوژيك سازي و سازندگي

مقاله حاضر، با هدف تحليل و نقد مؤلفه هاي عدالت آموزشي در گفتمان هاي بعد از انقلاب اسلامي با تأكيد بر گفتمان ايدئولوژيك سازي و سازندگي، نگاشته شده است. به همين منظور، برخي بيانات مستقيم دولتمردان و برخي متون و مصوبات دولتي و آموزشي در دو دوره مذكور با روش تحليل گفتمان انتقادي نورمن فركلاف، مورد تحليل و نقد قرار گرفت. آن گونه كه از تحليل و تفسير متون برآمد، گفتمانهاي مذكور اگرچه پيرامون مقوله عدالت آموزشي، مواضع سياسي و ارزشي بعضا ا متفاوتي داشته اند، اما با نظر به تحليل متني و فرامتني، بيش از هر چيز بر اساس مقوله نياز و در بعُد عدالت كمي عمل نموده اند. كمبود بودجه، حفظ روابط سلسله مراتبي ، تمركزگرايي، ابهام و تضاد در نظر و عمل، ضعف در بهره گيري كاركردگرايانه از دين در كنار ديگر افكار، ناآرامي هاي داخلي و خارجي، تعاملات محدود داخلي و خارجي، محافظهكاري، غالب بودن و ارجح بودن مواضع فكري و ارزشي مراجع بالادستي نظام و به عنوان مهم ترين عامل و مانع نسبت به ديگر موارد، از جمله شاخصترين محدوديتهاي درون متني و موانع برون متني در فراهم آوردن الزامات تحقق عدالت آموزشي خصوصا ا در سطح كيفي است، نشانگر ناهمخواني اهداف و برنامه هاي مطرح شده با مناسبات و اهداف حقيقي و مدنظر دولت است. نتيجه اين كه اگر ازلحاظ انگيزشي و شناختي در مواضع فكري گروه حاكم به عنوان منبع اقتدار و سياست گذاري در كليه سطوح، تحولي ايجاد نگردد، تغيير در ديگر سطوح، به عنوان الزاماتي براي تحقق مؤثر عدالت آموزشي، خصوصا ا در سطح كيفي، ممكن نخواهد گشت.