جستاري در راهكارهاي مؤثر بر اقناع مخاطب در مناظرات رضوي

اقناع مخاطب در ارتباط كلامي و غيركلامي كاركردهاي مختلفي دارد و در تحليل متون، موضوعي حائز اهميت است و به مثابه وجهي دلالتمند مكمّل كلام متكلّم است. كلام معصومان ضمن اقناع مردم با آن‌ها ارتباط برقرار مي كند و در جهت متقاعد كردن مخاطبان از كلمات و جملات و عبارات متنوّع بهره مي گيرد. امام رضا(ع) در مناظرات خويش با صاحبان اديان و نحله هاي مختلف فكري از ابزار «اقناع» بهره جسته است. اين پژوهش مناظرات رضوي را در دو محور ارتباط كلامي و ارتباط غيركلامي مد نظر قرار مي دهد. نتيجه پژوهش نشان مي دهد كه حضرت از طريق اقناع كلامي مثل جدال أحسن، استناد به منابع معتبر و مستدل و همچنين از طريق اقناع غيركلامي مثل زبان بدن و خوش‌خلقي فرد اقناع كننده نسبت به طرف مقابل خود در گفت‌وگوها بهره برده‌ است. همچنين توجه به باور مخاطب و ردّ و اصلاح يا تأييد آن‌ها در قالب هاي مختلف، گوياي آن است كه آن حضرت به دنبال اقناع مخاطبان با توجه به موقعيّت زماني و مكاني آن‌هاست و به موقعيّت روحي و رواني آن‌ها نيز توجه دارد.