تأثير بازي در فضاي باز طبيعي و سرپوشيده بر رشد اجتماعي و ادراكي كودكان پيش‌دبستاني

رشد همه ابعاد وجودي كودك از حركت سرچشمه مي‌گيرد. فراهم‌سازهاي محيطي به‌عنوان يك عامل تحريك‌كننده براي استفاده بيشتر از فرصت‌ها مطرح هستند و باعث گسترش تغييرات رشدي مي‌شوند.پژوهش حاضر با هدف بررسي تأثير بازي در دو فضاي باز طبيعي و سرپوشيده بر رشد اجتماعي و ادراكي كودكان پيش‌دبستاني انجام شد. در اين مطالعه از روش نيمه‌تجربي با طرح پيش‌آزمون و پس‌آزمون، با روش نمونه‌گيري هدفمند استفاده شد. نمونه آماري پژوهش 30 نفر از كودكان پيش‌دبستاني 4.5 تا 6.5 ساله بودند كه 15 نفر از آن‌ها در مدرسه طبيعت (فضاي باز طبيعي) و 15 نفر ديگر در مهدكودك (فضاي سرپوشيده) ثبت‌نام كرده بودند. براي سنجش رشد اجتماعي از مقياس بلوغ اجتماعي واينلند(1953) و براي ارزيابي رشد ادراكي از آزمون‌ يكپارچگي بيناييحركتي بيريبوكتنيكا(1961) استفاده شد. نتايج تحليل واريانس مركب نشان داد كه فعاليت در فضاي باز و سرپوشيده بر رشد اجتماعي و ادراكي كودكان تأثير مثبت و معنا‌داري داشت، اما بازي در طبيعت اثر بيشتري بر رشد اجتماعي و ادراكي كودكان نسبت به فضاي سرپوشيده داشت؛به‌طوري‌كه 84 درصد از تغييرات در بهره اجتماعي كودكان و 88 درصد از تغييرات در يكپارچگي بيناييحركتي آن‌ها ناشي از فعاليت در فضاي باز و طبيعت بود؛ بنابراين، مي‌توان نتيجه گرفت محيط طبيعي نسبت به محيط سرپوشيده بهبود بيشتري در رشد اجتماعي و ادراكي كودكان دارد؛ براين‌اساس، پيشنهاد مي‌شود در دوران حساس كودكي، كودكان در فضاهاي طبيعي فعاليت بيشتري داشته باشند.