چشم‌اندازهاي روايي چندگانه به‌مثابه پديده روايي مدرن

چشم‌اندازهاي روايي چندگانه پديده‌اي جديد در روايت‌شناسي و شيوه روايي متداول در داستان‌نويسي مدرن است. در اين شيوۀ روايتگري به‌علت تكثر ديدگاه‌ها، تعدد راويان و تغيير زاويه ديد، پي‌رنگ داستان‌ها پيچيده‌تر از فرم‌هاي روايي ديگر است و درك اثر به تعامل خواننده و متن بستگي مستقيم دارد. اين پديده عموماً با توجه به دو مفهوم زاويه ديد و ديدگاه مورد تحليل قرار مي‌گيرد. زاويه ديد به‌مثابه مفهومي وابسته به جهان پيراموني راوي و ديدگاه به‌عنوان امري وابسته به جهان دروني و نوع نگرش راويان به موضوع، اساساً خوانش اين دسته از آثار را از آثار پيشامدرن متمايز مي‌‌‌نمايد و سطح انتظار نويسنده و خواننده را دگرگون مي‌‌كند. هدف اصلي مطالعه اين شيوه روايي، رواج اين تكنيك ادبي در داستان‌نويسي امروز است كه لزوم معرفي و آشنايي بيشتر با اين پديده را ضرورت بخشيده است. با شناخت روابط موجود در اين دسته آثار و با توجه به اهميت روايت‌شناسي در تحليل رمان، به ابزارهاي مطمئني براي تحليل و بررسي اين دسته از رمان‌ها دست يافته مي‌شود. پژوهش حاضر جستاري است در تبيين و معرفي اين شگرد روايي به‌منظور بررسي‌هاي غني‌تر و جامع‌تر. نتايج پژوهش نشان مي‌دهد ساختار متون چندروايتي را بايد به‌عنوان يك مقولۀ شناختي ـ تأثير مربوط به خواننده از موضوع مورد مشاهده ـ درك كرد. ويژگي اساسي در اين تكنيك روايي واداشتن خواننده به مشاهده نزديك و دقيق متن است تا به مدد اين تعامل، طرح پيچيدۀ رمان‌هاي چندروايتي گشوده شود.