تأثير گفتمان حقوقي بر كاربرد واژگان در دادگاه مدني بر اساس طبقه‌بندي روابط مفهومي

كارآمدي واژگان در محيط دادگاه مدني با استفاده از گفتمان كلامي و غيركلامي نقش مؤثري در تأييد ادعاي طرفين دعوي دارد. هدف از اين تحقيق تجزيه و تحليل تأثير گفتمان حقوقي بر كاربرد واژگان در دادگاه مدني بر اساس الگوي طبقه‌بندي روابط مفهومي واژگاني صفوي (1390) است. داده‌هاي تحقيق از فايل‌هاي تصويري پانزده پرونده به‌صورت روش تصادفي جمع‌آوري شد. تجزيه و تحليل روابط مفهومي واژگاني شامل هم‫معنايي، تضاد، چندمعنايي، تأويل معنايي، ابهام، هم‌نشيني واژگاني و پيش‫انگاري متأثر از گفتمان و ژانر دادگاه‌هاي مدني بود. از هر فايل تصويري طلاق، بيست دقيقه تجزيه و تحليل توصيفي گرديد. نتايج نشان داد، استفاده صحيح از ساختارهاي واژگاني و الگوهاي دستوري ارتباطات ميان‌فردي را درجهت مثبت سوق مي‌دهد. در اغلب موارد متهم در انتخاب واژگان ناهنجاري دارد كه اين مسئله متناسب با آداب و رسوم، هنجارهاي فرهنگي، وظايف فردي و موقعيتي او نيست و اين امر در رأي قاضي بسيار مؤثر است. نتايج اين تحقيق نشان داد كه قاضي از ناهنجاري كلامي و غيركلامي كمتر استفاده كرده و در برخي موارد حتي ناهنجاري مشاهده نگرديد. نتايج همچنين نشان داد كه در محيط دادگاه، قضات براي تأثيرگذاري بيشتر پيام ترجيح مي‌دهند از چندمعنايي، هم‫معنايي، تضاد معنايي و تأويل معنايي بيشتر استفاده كنند و با واژگان و جملات متفاوت از تكرار بپرهيزند. هم قضات و هم زوجين، از فضاهاي ذهني و راهبردهاي ارجاعي به‌منظور رفع ابهام و توجيه خود استفاده مي‌كنند.