شناسايي عوامل مؤثر بر پراكنده‌رويي شهري مطالعۀ موردي: شهر اهواز

Identifying and analyzing the factors affecting on urban sprawl (Case Study: Ahvaz City)

شناسايي مكانيسم‌هاي مؤثر و محرك­هاي گسترش شهري گامي مهم در جهت درك بهتر الگوي فضايي، فرآيند و پيامدهاي گسترش شهري است كه براي برنامه‌ريزي و سياست‌هاي رشد شهري و توسعه پايدار شهري ضروري است. هدف پژوهش، شناسايي عوامل مؤثر بر پراكنده‌رويي شهر اهواز است. اين تحقيق ازنظر ماهيت توصيفي- تحليلي و ازنظر هدف، كاربردي است. روش گردآوري اطلاعات كتابخانه‌اي- اسنادي و پيمايشي است. از تكنيك دلفي فازي طي دو مرحله جهت دستيابي به توافق گروهي بين خبرگان (20 نفر) استفاده شد. براساس نتايج تحقيق، عوامل مؤثر بر پراكنده‌رويي شهري اهواز شامل عوامل فقدان مديريت يكپارچه شهري، سياست‌هاي دولت در بخش مسكن، طرح‌هاي توسعه شهري، رشد طبيعي جمعيت، مهاجرت، قوانين ساخت‌وساز، تغيير سبك زندگي، ادغام روستاهاي پيراموني، فرسودگي و زوال بافت‌هاي مركزي، محيط طبيعي شهر، وفور زمين، تفاوت قيمت زمين، مالكيت شخصي خودرو، دسترسي به جاده‌ها، هزينه ارزان سوخت، حمل‌ونقل عمومي، احتكار زمين، ترجيحات شخصي افراد، مقررات منطقه بندي، برنامه‌ريزي و مديريت ناكارآمد، توجيه اقتصادي سكونت در حاشيه شهر، افزايش فقر، صنايع فولاد، دانشگاه‌ها و مراكز آموزش عالي، وجود اراضي نظامي درون شهر، تضاد منافع بخش دولتي و شهرداري، مسئله مالكيت اراضي درون شهر، بورس‌بازي زمين، خط راه‌آهن، رودخانه كارون، طرح‌هاي شهرك‌سازي و منازل سازماني، گراني و كمبود مسكن براي اقشار كم‌درآمد، فساد مديريتي، اسكان‌هاي غيررسمي، ماليات، درآمدزايي شهرداري، تفكيك كاربري‌ها، ابهام در قوانين و مقررات، تغيير كاربري زمين‌هاي كشاورزي، قوميت‌ها، تأسيسات نفتي، آب‌هاي زيرزميني، آب‌وهوا، تضاد منافع شهرداري و بخش خصوصي و پل‌ها مي‌باشند.

Identifying effective mechanisms and urban expansion forces is an important step for better understanding of the spatial pattern, process and consequences of urban expansion that it is essential for planning and urban growth policies and sustainable urban development. The purpose of the research is to identify and analyze the factors affecting on sprawl of the city of Ahvaz. This research is descriptive-analytic and in terms of objective, applied analytic. The method of data collection is library-documentary and survey. Fuzzy Delphi technique was used in two stages for reaching a group consensus among experts (20 expert). Based on the results of the research, the factors affecting the urban sprawl of Ahvaz include are Lack of integrated urban management, Government policies in the housing sector, urban development plans, natural population growth, migration, construction laws, lifestyle changes, integration of peripheral villages, decline and deterioration central textures, natural environment of the city, the abundance of land, the price difference of land, personal ownership of the car, access to roads, cheap fuel, public transportation, Land speculation, personal preferences of individuals, zoning regulations, inefficient planning and management, economic justification of urban residences, increasing poverty, Steel industry, universities and higher education institutions, the existence of military lands within the city, the conflict between the interests of the public sector and the municipality, the issue of land ownership in the city, land exchange, railways, Karoon River, settlements and institutional homes, Expensive and shortages of housing for low-income groups administrative corruption, informal settlements, taxes, municipal income, Separation of uses, ambiguity in laws and regulations, change in the use of agricultural land, ethnicity, oil facilities, underground water , climate, conflict between the interests of the municipality and the private sector and the bridges.