عوامل و شاخصه‌هاي موثر بر شكل‌گيري معماري و شهرسازي بافت تاريخي بندر بوشهر

مساله‌ بوم به‌عنوان فصل‌مشترك فكري معماران گذشته، همواره مطرح بوده‌است. فصل‌مشتركي كه دغدغه‌ها، انديشه‌ها و راه‌كارهاي معماران بومي، از دل آن برمي‌آيد. رفتار متفاوتي كه بوم در هر منطقه از خود نشان مي‌دهد، دغدغه‌هاي متفاوتي را براي معمار مطرح مي‌سازد؛ كه سبب رسيدن به پاسخ‌ها و راه‌كارهاي متفاوت معمارانه مي‌گردد. درواقع، بوم به‌عنوان ويژگي مشترك در شكل‌گيري بافت‌هاي تاريخي، هم مساله‌‌ساز است و هم امكان‌ساز و حل‌كردن اين دو ويژگي، به‌طور هم‌زمان، هنر معمار بومي بوده‌است. در اكثر شهرهاي ايران، معماري بومي به‌كار گرفته‌شده‌است و به‌گونه‌اي متنوع، در شكل‌گيري بافت شهري و معماري، تاثيرگذار بوده‌است؛ اما نكته‌ قابل‌توجه و حايز اهميت در اين‌جا تمايزي است كه در شهرسازي بافت تاريخي بوشهر، نسبت به ساير شهرهاي تاريخي به‌چشم مي‌خورد و آن‌هم نحوه‌ استخوان‌بندي و شكل‌گيري ساختار كليِ شهر است. براين‌اساس، نگارندگان در پي پاسخ به اين پرسش كه چه عواملي در شكل‌گيري اين بافت تاريخي متفاوت، مؤثر بوده‌است؟ تحقيقي توصيفي‌ـ‌تحليلي را صورت‌دادند و بااستفاده از منابع كتابخانه‌اي و مطالعات ميداني و هم‌چنين، با بهره‌گيري از تصاوير و نقشه‌هاي مستند تاريخي، اين تحقيق را انجام داده‌اند. درنهايت، نتايج تحقيق، نشان‌داد كه مجموعه‌اي از عوامل محيطي و جغرافيايي، فرهنگي و اجتماعي، سياسي و منطقه‌اي، اقتصادي و زيبايي‌شناختي، سبب شكل‌گيري بافت متفاوت تاريخي بندر بوشهر، نسبت به ساير شهرهاي ايران گرديده‌است.