تحليل انتخابات دوره نهم رياست جمهوري اسلامي ايران از منظر ساختار و كارگزار

هدف پژوهش حاضر بررسي عوامل موثر در چرخش رفتار انتخاباتي مردم در انتخابات دوره نهم رياست جمهوري اسلامي ايران از منظر ساختار و كارگزار بود. در اين پژوهش با بهره‌گيري از چارچوب نظري ساختار و كارگزار با رويكرد تفسيري و روش كيفي، ضمن شناسايي ساختارها و كارگزاران موثر در انتخابات، به نقش هر كدام از آنها پرداخته شد. نتايج نشان داد كه رفتار انتخاباتي مردم ايران متاثر از عوامل ساختاري چون بستر اقتصادي، اجتماعي و سياسي و كارگزارانه‌اي چون ويژگي‌هاي شخصيتي منتخبين، فضاي تبليغاتي انتخابات و رويكرد كانديداها به كاركرد دولت‌هاي قبلي است. هر يك از عوامل ساختاري يا كارگزارانه به تنهايي در انتخاب كانديداهاي رياست جمهوري موثر نبوده و در صورت فراهم بودن شرايط ساختاري، كارگزار تبليغاتي(مخصوصاً نوع منفي آن) نقش پررنگي را در موفقيت و شكست كانديداها بر عهده داشته است. با توجه به جايگاه متزلزل احزاب در ايران، حمايت حزبي و جناحي از كانديداي خاص نيز پيروزي ايشان را به ارمغان نياورده است. از سوي ديگر، شكل‌گيري مشاركت انفعالي از مواردي است كه نيازمند سياست‌‌گذاري مسئولان مي‌‌باشد تا از كژكاركردهاي آن آسيبي به جامعه اسلامي وارد نشود و زمينه‌هاي حركت هدفمند را براي مشاركت‌كننده‌هاي عرصه سياست فراهم آورد.