اثرات استفاده از غذاي غني شده با نانوذرات سلنيوم بر كيفيت اسپرم و لقاح مولدين نر ماهي قزل‌آلاي رنگين‌كمان (Oncorhynchus mykiss)

در اين مطالعه اثرات نانوذرات سلنيوم جيره بر كيفيت اسپرم و عملكرد توليد مثلي مولدين نر قزل‌آلاي رنگين‌كمان (Oncorhynchus mykiss) بررسي شد.  تعداد 84 قطعه ماهي مولد نر از بين گله ي مولدين مركز تحقيقات ژنتيك و اصلاح نژاد ماهيان سردآبي شهيد مطهري ياسوج انتخاب شد.  پس از سازگاري، ماهيان به 4 گروه آزمايشي با 3 تكرار تقسيم شدند.  گروه شاهد با غذاي تجاري (فاقد نانوذرات سلنيوم) و سه گروه ديگر با جيره ي حاوي 0.5، 1 و 2 ميلي‌گرم نانوذرات سلنيوم در كيلوگرم جيره، به مدت 2 ماه تغذيه شدند.  بعد از ارزيابي كميت و كيفيت اسپرم، عمليات تكثير و لقاح براي گروه‌هاي مختلف با استفاده از تخمك‌هاي ماده شاهد انجام شد.  بيش ترين ميزان حجم اسپرم و بيش ترين تراكم اسپرم در مولدين قزل‌آلاي رنگين‌كمان تغذيه شده با 2 ميلي‌گرم نانوذرات سلنيوم در كيلوگرم جيره مشاهده شد.  كم ترين ميزان حجم اسپرم در گروه‌هاي شاهد و 0.5 ميلي‌گرم نانوذرات سلنيوم و كم ترين تراكم اسپرم در مولدين گروه شاهد مشاهده شد.  مدت زمان تحرك اسپرم در ماهيان تغذيه شده با جيره‌هاي حاوي نانوذرات سلنيوم (0.5، 1 و 2 ميلي‌گرم) به طور معني‌داري بيش تر از گروه شاهد بود.  بين درصد اسپرم‌هاي متحرك و اسپرماتوكريت ميان گروه‌هاي آزمايشي تفاوت معني‌داري مشاهده نگرديد.  بيش ترين درصد لقاح، چشم‌زدگي و تفريخ تخم مربوط به مولدين نر قزل‌آلاي رنگين‌كمان تغذيه شده با 2 ميلي‌گرم نانوذرات سلنيوم در كيلوگرم جيره بود.  در اين پژوهش، جيره حاوي نانوذرات سلنيوم، اثر معني‌داري بر بازماندگي نتاج در مرحله ي شروع تغذيه فعال نداشت.  به نظر مي‌رسد نانوذرات سلنيوم تا مرحله ي تفريخ تخم بر جنين و لارو اثرات مثبت دارد ولي در مرحله ي شروع تغذيه فعال اثرات معني‌داري بر بازماندگي لارو ندارد.  بر اساس نتايج اين پژوهش، نانوذرات سلنيوم موجب بهبهود عملكرد توليد مثلي مولدين نر قزل‌آلاي رنگين‌كمان مي‌شود.