پياده‌روي‌اربعين به مثابه اسطوره‌اي براي بازآفريني هويت‌فرهنگي (تحليل اسطوره‌شناختيِ پياده‌روي اربعين حسيني)

The Arbaeen march to Karbala as an icon of re-shaping a collective cultural identity

بستر شكل‌گيري هويت‌ فرهنگي، زندگي جمعي است و اسطوره يك مقولۀ فرهنگي است كه مي‌تواند افكار و شيوۀ زندگي ما را هدايت و جهت دهد. اسطوره‌ها كاركردهاي گوناگوني دارند كه ساحت عرفاني و ديني آن در ايجاد و تقويت هويت‌فرهنگي مؤثر است. در همين راستا آفرينش پياده‌روي اربعين به مثابه اسطوره براي جلوگيري از سرگشتگي جامعۀ توده‌اي نقش‌آفرين بوده و امكان عمل و فرصت در حوزۀ عمومي را فراهم مي‌آورد. اين مقاله با تحليل اسطوره‌ شناختيِ برگرفته از مؤلفه‌هاي اسطوره‌اي جوزف كمبل، درصدد بررسي معناداري تجربۀ زيسته زائران پياده‌روي ‌اربعين با آزمون t تك نمونه‌اي برآمده است تا ضمن پيكربندي اربعين با مؤلفه‌هاي اسطوره، به تبيين هويت‌فرهنگي بپردازد. از آن‌جايي كه جايگاه واقعۀ عاشورا در ذهن و ضمير شيعيان، داراي اعتبار و حجيت بوده و هم مبناي رفتار و كنش‌سياسي و اجتماعي است يافته‌هاي پژوهش نشان مي‌دهد پياده‌روي اربعين در حيات بخشيدن به هويت فرهنگي و اجتماعي مؤثر بوده است.

Community life is a background to cultural identity, and myth is a cultural category that can guide and mold people's lifestyle. Myths fulfill various functions that prove effective on religio-mystical levels, hence influential on reinforcing the cultural identity. From this perspective, the Arbaeen march symbolizes a community's unity that prevents its dispersion, hence making a ground for actions on the community level. Drawing upon Joseph Capmbell's mystical components, this paper studies the participants' experience of the march for coming up with a definite cultural identity. As the event of Ashura has been of much significance for Shiites, the Arbaeen march has embodied a much deeper value for them.