مقايسه اثربخشي واقعيت درماني با تحليل رفتار متقابل بر عوامل شخصيتي معتادان بهبوديافته

Comparison of the Effectiveness of Reality Therapy with Interaction Behavior Analysis on Personality Factors of Improved Addicts

هدف: اعتياد به دليل ماهيت پيشرونده‌اش نه تنها زندگي فرد معتاد را تحت‌الشعاع قرار مي‌دهد بلكه مشكلات زيادي را براي خانواده و جامعه ايجاد كرده و بار زيادي به آن‌ها تحميل مي‌كند. لذا پژوهش حاضر با هدف مقايسه اثربخشي واقعيت درماني با تحليل رفتار متقابل بر عوامل شخصيتي معتادان بهبود يافته انجام شد. روش: روش پژوهش از نوع نيمه‌آزمايشي با طرح پيش‌آزمون و پس‌آزمون با گروه كنترل بود. جامعه آماري پژوهش را تمامي مردان معتاد مراجعه كننده به مراكز ترك اعتياد شهر قم در سال 2019 تشكيل داد كه از بين آن‌ها با روش نمونه‌گيري هدفمند تعداد 60 نفر انتخاب و به صورت تصادفي در سه گروه مساوي 20 نفري جايگزين شدند. گردآوري داده‌ها با كمك پرسشنامه صفات پنجگانه شخصيت- فُرم كوتاه (كوستا و مك‌گري، 1992) انجام شد. آزمودني‌هاي دو گروه آزمايش تحت 8 جلسه 90 دقيقه درمان به صورت هفته‌اي يك جلسه قرار گرفتند اما براي گروه كنترل مداخله درماني اعمال نشد. تحليل داده‌ها با روش‌هاي آمار توصيفي و تحليل كوواريانس چندمتغيري ا و آزمون تعقيبي بن فروني در نرم‌افزار SPSS/24 انجام شد. يافته‌ها: نتايج نشان داد بين سه گروه در نمرات پس آزمون عوامل شخصيتي شامل نورزگرايي، برون‌گرايي، گشودگي به تجربه، مقبوليت و با وجداني از نظر آماري تفاوت معناداري وجود دارد (0/05>P). نتايج آزمون تعقيبي بن فروني نيز نشان داد بين اثربخشي اين دو روش درماني تفاوت معناداري وجود ندارد (0/05

Purpose: Addiction due to its progressive nature not only overshadows the life of the addict but also creates many problems for the family and society and imposes a heavy burden on them. Therefore, the present study was conducted to compare the effectiveness of reality therapy with the analysis of interactional behavior on personality factors of improved addicts. Methodology: The research method was quasi-experimental with pre-test and post-test design with control group. The statistical population of the study consisted of all addicted men referring to addiction treatment centers in Qom in 2019, from which 60 people were selected by purposive sampling method and randomly replaced in three groups of 20 people. Data were collected using a questionnaire of five personality traits - short form (Costa and McGray, 1992). Subjects in both experimental groups underwent 8 sessions of 90 minutes of treatment once a week, but the control group did not receive any therapeutic intervention. Data analysis was performed by descriptive statistics and multivariate analysis of covariance and Ben Foroni post hoc test in SPSS / 24 software. Findings: The results showed that there was a statistically significant difference between the three groups in the post-test scores of personality factors including neuroticism, extraversion, openness to experience, acceptability and conscience (P <0.05). The results of Ben Foroni post hoc test also showed that there is no significant difference between the effectiveness of these two treatments (P <0.05). Conclusion: It can be concluded that reality therapy and behavioral analysis have both equally improved personality factors in recovering addicts and these programs can be recommended as adjunctive therapy to addiction treatment centers.