بررسي تغييرات سطح پهنه آبي طي يك دهه با استفاده از سامانه GEE (مطالعه موردي: درياچه زريبار)

پايش تغييرات پهنه ‏هاي آبي يكي از اولويت‏ هاي مهم در مديريت منابع طبيعي است. در اين پژوهش به بررسي تغييرات سطح پهنه آبي درياچه زريبار (زريوار) واقع در استان كردستان طي يك دهه اخير (2020- 2010 ) پرداخته‌ شده است. در مطالعه حاضر با استفاده از تصاوير ماهواره‏اي لندست و سامانه Google Earth Engine (فراخواني تصاوير با كدنويسي در محيط GEE) و شاخص MNDWI استفاده شد. با كم ترين زمان و هزينه، جداسازي پهنه آبي از ساير پديده‏ ها با استفاده از آستانه‏ گذاري انجام شد و تغييرات سطح آن بررسي شد. بر اساس نتايج حاصل، ميانگين سطح درياچه طي بازه زماني مذكور بر اساس MNDWI مقداري برابر با 978 هكتار بوده است. حداكثر و حداقل اين مقادير نيز به ترتيب 1317 و 865 هكتار بوده است. بررسي نمودار حاصل براي يك دهه اخير، نشان از نوسانات زياد مساحت درياچه داشت. اعتبارسنجي نتايج با استفاده از ضريب كاپا و صحت كلي كه مقادير بالاي 90 درصد را نشان دادند، حاكي از اين بود كه شاخص MNDWI براي اين منطقه، بسيار مناسب است. در سال‏ هاي داراي بارش بيش تر، سطح درياچه نيز افزايش داشته، همانند سال 2018 كه بارش بالايي داشته و سطح درياچه نيز بيش تر شده است كه نمودار نشان دهنده همبستگي بين سطح درياچه و بارندگي نيز بررسي شد. نوسانات زياد درياچه در فصول مختلف مي ‏تواند ناشي از عوامل مختلفي هم چون سيلاب‏ ها و برداشت ‏هاي بي‏ رويه از درياچه و هم چنين تغييرات و نوسانات رژيم بارندگي، خشك‌ سالي‌ها و تغييرات اراضي كشاورزي باشد كه يكي مهم‌ترين آن ها تغييرات بارندگي است كه در اين مطالعه بررسي شده است. توصيه مي‏ شود پژوهش گران، برنامه‏ ريزان و كاربران اجرايي از شاخص MNDWI و سامانه GEEجهت بررسي تغييرات پهنه هاي آبي استفاده نمايند.