روابط ساختاري ابعاد شخصيتي هورناي و تاب‌آوري با گرايش به اعتياد در دانشجويان

زمينه: گرايش به اعتياد به عنوان يك مسئله اجتماعي علل مختلفي دارد، ويژگي‌هاي شخصيتي (عامل روان‌شناختي) و تاب‌آوري (عامل محافظت‌كننده) از جمله عوامل فردي هستند كه در گرايش به اعتياد نقش دارند، اما هنوز پژوهشي كه گرايش به اعتياد، ابعاد شخصيتي هورناي و تاب‌آوري را در يك مدل ساختاري بررسي كند انجام نشده است. هدف: اين پژوهش با هدف بررسي روابط ساختاري بعدهاي شخصيتي هورناي و تاب‌آوري با گرايش به اعتياد انجام شد. روش: روش: پژوهش حاضر، توصيفي و از نوع همبستگي و معادلات ساختاري بود. جامعه آماري دانشجويان دانشگاه آزاد تهران در سال تحصيلي 1399-1400 بودند، تعداد ۳۸۷ نفر به روش نمونه‌گيري در دسترس انتخاب و به پرسشنامه هاي سه‌بعدي هورناي-كوليچ (2012)، تاب‌آوري كانر-ديويدسون (2003) و مقياس ايراني آمادگي اعتياد به مواد مخدر (زرگر و همكاران، ۱۳۸۵) پاسخ دادند. داده‌هاي به‌دست‌آمده با استفاده از ضريب همبستگي پيرسون و تحليل مسير مورد تجزيه‌ و تحليل قرار گرفت. يافته‌ها: نتايج نشان داد كه ابعاد شخصيتي مطيع، پرخاشگرانه و دوري‌گزين و تاب‌آوري به ترتيب با ضرايب استاندارد 0/284، 0/324، 0/320 و 0/611- اثر مثبت و منفي معني‌داري بر گرايش به مصرف مواد دارند، همچنين تاب‌آوري نقش ميانجي‌گر در ارتباط بين ابعاد شخصيتي هورناي و گرايش به اعتياد ندارد. بنابراين مدل فرضي اصلاح شد و مدل نهايي پژوهش با استفاده از شاخص‌هاي برازندگي تائيد شد. نتيجه‌گيري: بنابراين مي‌توان گفت كه احتمالاً ويژگي‌هاي شخصيت روان‌رنجور و تاب‌آوري به ترتيب در افزايش و كاهش گرايش به اعتياد نقش دارند و روابط بين فردي در اين روابط نقش اساسي دارند كه در تدوين مداخلات پيشگيرانه گرايش به اعتياد مي‌توان آن را در نظر گرفت.