ويژگي‌ها و نشانه‌هاي مهيمن بودن قرآن نسبت به كتاب‌هاي پيشين

قرآن در آيات متعدّدي خود را مصدِّق كتاب‌‌هاي پيشين معرفي كرده و در يكي از آيات، در كنار وصف «مصدق»، از وصف «مهيمن» براي بيان نسبتش با كتب پيشين، به‌ويژه تورات و انجيل استفاده كرده است. «تصديق» به‌معناي تأييد انزال و هدايتگري است. بيشتر مفسران «هيمنه» را به‌معناي سيطره و تسلط قرآن دانسته‌ و يكي از معاني يا لوازم آن را تبيين تحريف‌ها ذكر كرده‌اند. پرسش اساسي اين است كه مهيمن به چه معناست و چگونه با مصدق بودن سازگار خواهد بود؟ در اين تحقيق با استفاده از روش توصيفي-تحليلي، كوشيديم به برداشت دقيقي از ويژگي‌ها و نشانه‌هاي مهيمن بودن برسيم تا از اين رهگذر بتوانيم به تصوير جامعي از ساخت معنايي نسبت قرآن با كتب پيشين، به‌ويژه تورات و انجيل دست يابيم. در نهايت اين نتيجه به‌دست آمد كه در آيات ضمن تأكيد فراوان بر اصل انزال تورات و انجيل و شهادت بر وحياني بودن و هدايتگري آن، در زمينه تفصيل (تنوع و تعميق) معارف و تغيير احكام جزئي، قرآن واجد تمايزاتي برشمرده شده است. اين معنا ارتباطي با نشان دادن تحريف‌هاي لفظي ندارد و در صدد دور نگه داشتن از تحريف معنوي، صيانت از اصالت دين و ارتقا به افقي وسيع‌تر است. مصدّق و مهيمن بودن قرآن در منظومۀ ارتباط بين ادياني، مفهومي است كه به‌نوعي ناظر به رسميت بخشيدن به اديان ابراهيمي در نظر گرفته مي‌شود.