چارچوب كل نگر براي ارزشيابي تلفيق فاوا در برنامه‌درسي دوره ابتدايي: يافته‌هاي پژوهش تركيبي

پيشينه و اهداف: مأموريت نظام آموزش وپرورش تبديل دانش‌آموزان به‌عنوان شهروندان جامعه اطلاعاتي، متناسب با تحولات فناورانه است كه بتوانند در آموزش، از امكانات و بسترهاي به‌وجود آمده براي راهبري و هدايت فعاليت‌هاي روزمره و حل مسائل گوناگون به نحو مقتضي بهره گيرند. نظام آموزشي ايران با تدوين«سند تحول بنيادين آموزش و پرورش» بر به‌كارگيري فناوري‌هاي نوين، شبكه ملي اطلاعات وارتباطات در آموزش و پرورش تأكيد كرده است. با توجه به حساسيت دوره ابتدايي، ﺁﺷﻨﺎﯾﯽ و استفاده ﺩﺍﻧﺶ‌ﺁﻣﻮﺯﺍﻥ ﺍﯾﻦ ﻣﻘﻄﻊ از فناوري‌هاي ﺟﺪﯾﺪ سبب مي‌شود فرهنگ تلفيق فناوري را از همان ابتدا در درون خود نهادينه كرده و هميشه علم را با عمل همراه كنند. همگام باگسترش تلفيق فاوا در مدارس، موضوع ارزشيابي تلفيق فاوا در مدارس ابتدايي از جهت تضمين و بهبود كيفيت ياددهي و يادگيري، تعيين بسترها و استلزامات تلفيق در برنامه‌درسي جهت پياده سازي و اجرا اهميت مي‌يابد. معيارهاي ارزﺷﯿﺎﺑﯽ كليه كارشناسان، مديران و معلمان را ياري مي‌كند كه پيوسته از نتايج كار خويش آگاهي پيدا كنند و بدانند تا چه اندازه اهداف آموزشي و اهداف سازمان تحقق يافته است. اين آگاهي سبب مي‌شود تا تلفيق فاوا در برنامه‌درسي به شكل مطلوب صورت گيرد. هدف پژوهش حاضر تعيين چارچوب ارزشيابي تلفيق فاوا در برنامه‌درسي دوره ابتدايي است.روش‌ها‌: اين تحقيق به روش تركيبي از نوع اكتشافي در دو مرحله انجام شد. مرحله اول با روش مطالعه كيفي كه از نوع پديدارشناسانه بود جهت تعيين معيارهاي ارزشيابي با استفاده از روش مصاحبه نيمه ساختارمند، به روش نمونه‌گيري هدفمند از نوع ملاكي و در مرحله بعد براي تأييد معيارهاي ارزشيابي از پرسش‌نامه به روش نمونه‌گيري در دسترس استفاده شد. مشاركت‌كنندگان در بخش كيفي شامل معلمان و مديران مدارس هوشمند و در بخش كمّي متخصصان حوزه يادگيري الكترونيكي بود. مشاركت‌كنندگان در بخش كيفي براساس روش نمونه گيري ملاك محور و قاعده رسيدن به اشباع نظري، شامل 6 مدير و 9 آموزگار و جامعه آماري در بخش كمّي شامل 10 متخصص حوزه يادگيري الكترونيكي بود. به‌منظور تحليل داده‌هاي جمع‌آوري‌شده در بخش كيفي از روش كولايزري (كدگذاري باز، محوري وانتخابي) و در بخش كمّي از CVR استفاده شد.يافته‌ها: يافته‌هاي پژوهش در بخش كيفي حاكي از آن بود كه چارچوب ارزشيابي تلفيق فاوا شامل 13 ملاك در بخش‌هاي مختلف پشتيباني (3 ملاك)، محتواي الكترونيكي (2 ملاك)، فعاليت‌هاي ياددهي معلم (2 ملاك)، مواد و منابع يادگيري (2 ملاك)، فعاليت‌هاي يادگيري (2ملاك و فعاليت‌هاي گروهي دانش‌آموزان (2 ملاك) است. در بخش كمّي درصد CVR همه  شش مؤلفه ارزشيابي از عدد جدول (0.62) بالاتر بود. مؤلفه‌هاي محتواي الكترونيكي و پشتيباني با بيشترين درصد و صلاحيت دانش‌آموزان كمترين درصد توافق در بين معيارهاي ارزشيابي تأييد شدند.نتيجه‌گيري: براي افزايش كيفيت تلفيق در ارزشيابي بايد به تعامل و تراكنش كليه مؤلفه‌هاي ارزشيابي توجه ويژه شود. تأكيد بر ارزشيابي مجزاي ابعاد تلفيق، اجراي ناقص ارزشيابي تلفيق در برنامه درسي است. پيشنهاد مي‌شود ارزيابان حوزه ستادي و صفي در ارزشيابي تلفيق فاوا در برنامه‌درسي نگاه جامع و كل‌نگر به كليه معيارهاي ارزشيابي داشته باشند.