تحليل تطبيقي تحقق‌پذيري تكنوپليس و ارائه مدل نظري آن مبتني بر روش فراتركيب و داده بنياد

تكنوپليس به كريدور شهري با تراكم بالايي از صنايع خلاق مبتني بر فناوري و مجموعه‌اي قوي از ابتكارهاي دولتي، خصوصي و دولتي - خصوصي گفته مي‌شود؛ بر همين مبنا، هدف پژوهش حاضر، استخراج فرايند تحقق‌پذيري تكنوپليس در متن شهر دانش بنيان است. پژوهش حاضر از نوع بنيادي و روش آن توصيفي- اكتشافي است. رويكرد آن استفاده از روش‌هاي فراتركيب و داده‌بنياد است و در چارچوب مرور نظام‌مند كيفي به تحليل تطبيقي تحقق‌پذيري تكنوپليس و ارائه مدل نظري آن پرداخته است. جامعۀ آماري مشتمل بر كليۀ مقالات و مستنداتي است كه در رابطه با موضوع پژوهش در بازه زماني بين سال‌هاي 1991 تا 2022 در پايگاه‌هاي معتبر علمي مانند ساينس دايركت، اشپرينگر، تيلور و فرانسيس، امرالد، ريسرچ‌گيت و پروكوئست چاپ شده‌اند. روش نمونه‌گيري به‌صورت سيستماتيك و فرايند جست‌و‌جو و انتخاب مقالات مرتبط با استفاده از پارامترهاي مختلفي مانند عنوان، چكيده، محتوا و كيفيت روش انجام شده است؛ در اين فرايند از 322 مقاله و مستند اوليه، 62 مقاله و مستند براي فراتركيب انتخاب شدند. بيشترين تعداد مقالات و مستندات انتخاب‌شده مربوط به بازه زماني 2015-2022 بوده است (34 مورد معادل بيش از 50 درصد كل مقالات و مستندات پژوهش). نتايج، بيان‌كننده 76 كد در رابطه با فرايند تحقق‌پذيري تكنوپليس هستند كه به 12 مقوله متشكل از عوامل مكان‌يابي تكنونپلس، پايۀ اوليۀ فناوري، نقش دانشگاه، محرك‌هاي نوآوري منطقه‌اي، خوشۀ تخصصي، اندازۀ شركت، انباشت صنعتي، شبكه‌هاي اجتماعي، ذي‌مدخلان، گسترش بازار، برنامه‌ريزي شهري و درنهايت، لايه‌هاي چندبعدي و درهم‌تنيدۀ‌ تكنوپليس تقسيم شده‌اند. براساس تحليل تطبيقي انواع تكنوپليس‌ها، دو نوع عمدۀ تكنوپليس وجود دارد. نوع اول، تكنوپليس‌هايي مانند سيليكون ولي و سوفيا آنتيپوليس با كاركرد جهاني هستند كه راهبري فناوري اطلاعات و ارتباطات را در سطح جهاني انجام مي‌دهند. نوع دوم، تكنوپليس‌هايي مانند ژانگوانكون و وان نورث هستند كه در زمينۀ توليد فناوري، كاركرد محلي و منطقه‌اي دارند و در عين حال به سمت كاركرد جهاني حركت مي‌كنند؛ درنهايت، يافته‌ها به شناسايي شرايط علّي، شرايط زمينه‌اي، شرايط مداخله‌گر، ابعاد محوري، پيامدها و راهبردهاي تحقق‌پذيري تكنوپليس منجر شد.