گياه‌قوم‌شناسي (با تاكيد بر كاربرد دارويي) گياهان شرق استان گلستان (اقوام تركمن)

گياه‌قوم‌شناسي (Ethenobotany) مردمي با استفاده از دانش عمومي مردم در خصوص استفاده‌ از گياهان براي مصارف مختلف از جمله درمان خانگي بيماري‌ها توسط گياهان در فرهنگ‌ها و اقوام مختلف مبادرت مي‌نمايد. گلستان به‌عنوان يكي از استان‌هاي با اهميت ايران براي استخراج دانش گياه‌شناسي بوميان مطرح است. تركمن يكي از اقوام اين استان است كه توانسته است از ظرفيت طبيعت استفاده‌ مطلوبي نمايد. پژوهش حاضر به‌منظور جمع‌آوري و طبقه‌بندي گياهان دارويي مورد استفاده توسط بوميان روستاهاي تركمن‌نشين شرق استان گلستان در سال ۱۳۹۷ انجام شد. بدين منظور مراجعه به ۳۰ روستا و مصاحبه با ۹۰ فرد محلي، كه از گياهان دارويي براي درمان بيماري‌هاي مردم استفاده مي‌كردند، صورت گرفت. نتايج نشان داد كه در دانش اتنوبوتاني بوميان منطقه مورد مطالعه، حدود ۵۴ گونه گياهي جايگاه ويژه‌اي دارند‌، كه در اين بين خارمريم (Silybum marianum L.) با ۷۸، گزنه (Urtica dioica L.) با ۶۵ و هميشه بهار (Calendula persica C.A.Mey.) با ۶۲، به‌ترتيب بالاترين ميزان گزارش استفاده (UR) را نشان دادند. خارمريم با 0.86، گزنه با 0.72 و هميشه‌بهار با 0.68 بيشترين ميزان شاخص فراواني نسبي ثبت (RFC) را داشتند. بيشترين تعداد گونه‌ها به‌ترتيب متعلق به تيره‌هاي كاسني (Asteraceae) و نعناع (Lamiaceae) بود. بيشترين مصرف گياهان دارويي به بيماري‌هاي دستگاه گوارش و قلبي عروقي تعلق گرفت. بيماري‌ها‌ي عصبي، تنفسي و قندخون بيشترين ميزان فراواني شاخص اجماع مطلعين (ICF) را نشان دادند.