طراحي مدل وضعيت هويت، مبتني بر رابطه والد-فرزند، مكان كنترل و كمال‌گرايي

زمينه و هدف: دوره نوجواني و جواني كه با تغييرات سريع جسمي، عاطفي، شناختي و رفتاري همراه است، در گستره زندگي از اهميت فوق‌العاده‌اي برخوردار است. هدف پژوهش حاضر طراحي مدل وضعيت هويت، مبتني بر رابطه والد-فرزند (مادر-فرزند)، مكان كنترل و كمال‌گرايي بود. روش پژوهش: روش پژوهش حاضر از نوع همبستگي و مدل يابي معادلات ساختاري بود.  جامعه آماري را دانشجويان 18 تا 35 ساله در حال تحصيل در مقاطع مختلف رشته‌هاي پزشكي، فني مهندسي، و علوم پايه در دانشگاه هاي وابسته به وزارت علوم، تحقيقات، و فناوري واقع در شهر تهران تشكيل مي‌دادند. از اين جامعه،  با استفاده از روش نمونه‌گيري تصادفي چندمرحله‌اي، يك نمونه ‌متشكل از 365 دانشجوي دختر و پسر انتخاب گرديد. داده‌هاي تحقيق با استفاده  از پرسشنامه گسترش يافته‌ي سنجش عيني پايگاه هويت من بنيون و آدامز (1998)، پرسشنامه الگوي رابطه والد-فرزند، مقياس كنترل دروني-بيروني راتر (۱۹۶۶)، و پرسشنامه كمال‌گرايي هيل و ديگران (2004) جمع‌آوري گرديد. داده‌هاي بدست آمده از پرسشنامه‌ها با استفاده از تكنيك مدل سازي معادلات ساختاري در نرم افزار ليزرل تجزيه و تحليل شد. يافته ها: نتايج نشان داد كه بعد كنترل مداري تنها كمال‌گرايي غير انطباقي را توضيح مي‌دهد (p 0/001, β=0/15) و تاثير آن بر ساير متغيرهاي درون زاي مدل معنادار نمي‌باشد. در مقابل، بعد آزاد مداري بر مكان كنترل (p 0/001, β=0/32)، هويت ناموفق (p 0/001, β=0/21)، و كمال‌گرايي غيرانطباقي(p 0/001, β=0/34) مستقيم و معنادار و روي ساير متغيرهاي درون زا معكوس بود. نتايج همچنين نشان داد كه مكان كنترل روي كمال‌گرايي انطباقي تاثير معكوس و معنادار (p 0/001, β=0/71)، و روي كمال‌گرايي غيرانطباقي تاثير مستقيم و معنا داشت (p 0/001, β=0/28). به علاوه، طبق نتايج، تاثير كمال‌گرايي غيرانطباقي روي هويت ناموفق مستقيم و معنادار (p 0/001, β=0/26)، و تاثير كمال‌گرايي انطباقي روي هويت موفق غيرمستقيم و معنادار بود (p 0/001, β=0/52). نتيجه گيري: مي توان نتيجه گرفت مدل وضعيت هويت، مبتني بر رابطه والد-فرزند (مادر-فرزند)، مكان كنترل و كمال‌گرايي از برازش برخوردار بود.