بررسي علل ارائه درمان و مداخلات بيهوده حفظ حيات از ديدگاه پزشكان و پرستاران بخش‌هاي اعصاب و جراحي اعصاب بيمارستان‌هاي وابسته به دانشگاه علوم پزشكي تهران در سال 99-1398

زمينه و هدف: مداخلات بيهوده يا بي نتيجه حفظ حيات با اصول چهارگانه اخلاق پزشكي در تضاد است كه نه تنها براي بيمار سودي ندارد بلكه به ضرر جامعه است. لذا اين مطالعه با هدف تعيين علل ارائه درمان و مداخلات بي‌نتيجه حفظ حيات از ديدگاه ارائه‌دهندگان مراقبت در بخش‌هاي اعصاب و جراحي اعصاب بيمارستان‌هاي دانشگاه علوم پزشكي تهران انجام شده است. روش كار: پژوهش حاضر، مطالعه‌اي مقطعي توصيفي است كه بر روي 64 پزشك و 72 پرستار شاغل در بيمارستان‌هاي وابسته به دانشگاه علوم پزشكي تهران در سال 1398 انجام شده است. جهت جمع‌آوري داده‌ها، از پرسشنامه 25 گويه‌اي محقق‌ساخته استفاده شد. جهت جمع‌آوري داده‌ها از نرم افزار Spss-24 و آزمون‌هاي آمار توصيفي استفاده شد. يافته ها: ميانگين سني پزشكان و پرستاران به ترتيب 5.1 ± 34.25 و 8.2 ± 35.12 سال بود. از نظر پزشكان و پرستاران مهم‌ترين دلايل ارائه خدمات بي‌نتيجه حفظ حيات، نداشتن مجوز و دستورالعمل قانوني، اخلاقي و شرعي براي قطع دستگاه‌هاي حمايت كننده زندگي و عدم احياء در بيماران مشرف به مرگ (مراحل پاياني حيات) ذكر شده بودند. نتيجه گيري: نتايج حاصل از اين مطالعه نشان داد كه از ديدگاه پرستاران بيشترين دلايل ارائه مراقبت‌هاي بيهوده الزام اخلاقي و انساني تيم درمان و مراقبت به ارائه مداخلات بي‌نتيجه حفظ حيات و از ديدگاه پزشكان نداشتن مجوز و دستورالعمل قانوني، اخلاقي و شرعي براي قطع دستگاه‌هاي حمايت كننده زندگي در بيماران مشرف به مرگ بوده است. برخي از علل مراقبت‌هاي بيهوده در اين مطالعه ارائه شد كه بخشي از اين علل، بدون حل مسائل نظري و مطالعات كارشناسانه‌ي عملي قابل رفع نيست. تدوين دستورالعمل‌هايي براي تعريف درمان بيهوده به ويژه در مراقبت‌هاي پايان حيات و ارائه راه‌كارهايي جهت كنترل و مديريت درمان و مداخلات بي‌نتيجه حفظ حيات ضروري به نظر مي رسد.