اثربخشي طرحواره درماني بافتاري بر تنظيم هيجان و نشانه‌هاي جسماني دردناك افراد مبتلا به اختلال اضطراب اجتماعي: مطالعه تك‌آزمودني

مقدمه: اختلال اضطراب اجتماعي با اضطراب شديد از موقعيت ‌هاي اجتماعي مشخص مي ‌شود كه احتمال دارد فرد مورد ارزيابي ديگران قرار گيرد. هدف: هدف پژوهش حاضر بررسي اثربخشي طرحواره درماني بافتاري بر تنظيم هيجان و نشانه هاي جسماني دردناك افراد مبتلا به اختلال اضطراب اجتماعي بود. روش : طرح پژوهش حاضر مطالعه تك آزمودني A-B بود. جامعه آماري شامل همه افراد مبتلا به اختلال اضطراب اجتماعي شهر مشهد در سال ۱۴۰۰ بود، كه ۱۲ نفر با روش نمونه ‌گيري در دسترس انتخاب شدند. سپس طرحواره درماني بافتاري طي ۱۶ جلسه ۱ ساعته و به‌صورت هفته اي يك‌بار براي ۱۲ آزمودني اجرا شد. در اين پژوهش از پرسشنامه تنظيم هيجان (۲۰۰۳) و مقياس آنالوگ بصري (۱۹۲۱) استفاده شد. آزمودني ‌ها در مرحله خط پايه، جلسات ۴، ۸، ۱۲ و ۱۶ و پيگيري ۳ ماهه به پرسشنامه ‌ها پاسخ دادند. جهت تحليل داده ها از تحليل ديداري، درصد بهبود، شاخص تغيير پايا و اندازه اثر ناهمپوش استفاده شد. يافته ‌ها: درصد بهبود ( ۲۵%)، شاخص تغيير پايا ( ۱/۹۶) و درصد داده ‌هاي غيرهمپوش ( ۷۵) نشان ‌دهنده تأثير معنادار درمان در افزايش ارزيابي مجدد همه آزمودني ‌ها (به‌جز آزمودني ۱۲)، كاهش فرونشاني ابراز همه آزمودني ‌ها و كاهش نشانه ‌هاي جسماني دردناك همه آزمودني ‌ها (به‌جز آزمودني ۷) بود. درصد بهبود پيگيري نشان داد مداخله در افزايش ارزيابي مجدد و كاهش فرونشاني ابراز و نشانه ‌هاي جسماني دردناك مؤثر بوده است. نتيجه گيري: براساس يافته ها طرحواره درماني بافتاري با اصلاح ذهنيت ‌ها و روش ‌هاي موج سوم، در بهبود تنظيم هيجان و كاهش نشانه ‌هاي جسماني دردناك مؤثر بود؛ لذا مي ‌توان طرحواره درماني بافتاري را به عنوان مداخله ‌اي مناسب براي اختلال اضطراب اجتماعي پيشنهاد نمود.