بررسي موشكافانه تقسيم‌ هاي مشهورات، به‌ ويژه مشهورات مطلق

مشخص نبودن مقسم در تقسيم ‌هاي مشهورات سبب شده است تا مقسم در اقسام ذكر نشود. اين امر هم آشفتگي در تقسيم‌ها را درپي داشته و هم زمينه را براي ايجاد مغالطه فراهم كرده است. حل اين مشكل در گرو تفكيك ميان مشهورات به‌ معناي اخص و مشهورات به‌معناي اعم است و نيز بررسي دقيق بخش‌هاي متعددي از تقسيم‌هاي مشهورات كه در اين نوشتار به آن‌ها پرداخته شده است. منطق ‌دانان دو دسته از قضايا، يكي اوّليات و ديگري قضاياي اخلاقي را از مشهورات مطلق دانسته‌اند. اگر قضاياي اخلاقي را از مشهورات مطلق و فراگير بدانيم، بايد سبب فراگيري آن‌ها را نيز امري فراگير بدانيم؛ بدين‌معنا كه يا بايد به وجود فطرت و معرفت‌هاي فطري اذعان كنيم و مفاهيم اخلاقي را يكي از مصاديق معرفت‌هاي فطري بدانيم يا دست‌كم بپذيريم كه درنهايت اين معرفت‌ها مبتني بر معرفت‌هاي بديهي و فراگيرند و همين امر سبب فراگيري و اطلاق آن‌ها شده است؛ زيرا نمي‌توان به مفاهيم اخلاقي فراگير و مطلقي باور داشت كه صرفاً متكي بر مصالح و مفاسد جامعه‌اند؛ چرا كه خود آن مصالح و مفاسد، مختلف و غيرفراگير هستند.