فرايند تكوين هوش معنوي در دانش آموزان دوره دوم متوسطه (نظريه داده بنياد)

پژوهش حاضر با هدف تعيين فرايند تكوين هوش معنوي دانش‏‌آموزان دختر و پسر دوره دوم متوسطه به روش نظريۀ داده‌ بنياد و بر اساس مدل پارادايمي كوربين و اشتراوس(2008) انجام شده است. مطالعه در شهر تبريز و در سال تحصيلي 99-1398 صورت گرفته است. مشاركت‏‌كنندگان در پژوهش 21 دانش‌ آموز دوره دوم متوسطه، معلمان و افرادي بودند كه با دانش‌ آموزان در ارتباط ‌اند. براي نمونه ‌گيري از رويكرد هدفمند و روش نمونه ‌گيري نظري و براي كفايت حجم نمونه از منطق اشباع داده‌ ها استفاده شده است. داده‌ ها از طريق مصاحبه ‌هاي عميق نيمه‌ ساختاريافته گردآوري و با نرم‌ افزار MAXQDA10 كدگذاري شده‌ اند. به ‌منظور افزايش اعتبار يافته‌ ها از روش زاويه ‌بندي پژوهشگر و چك كردن داده ‌ها از سوي شركت‏‌كنندگان استفاده شده است. نتايج نشان داد كه شكل‏‌گيري هوش معنوي، فرايندي پيچيده است كه از عوامل دروني و بيروني تأثير مي ‌پذيرد. از آنجا كه داده‌‏ها حاكي از تغيير و تحول در كنش/واكنش و عواطف و روحيات افراد در يك روند تكاملي با گذشت زمان و تغيير در شرايط زمينه‏‌اي است، لذا در اين مطالعه فرايند به‌ صورت مراحلي پيوسته و درهم تنيده و مرتبط به‌ هم توصيف مي‌‏شود. همچنين با توجه به ماهيت كيفي بودن روش، توالي دقيق و مبتني بر مراحل ثابت براي آن شناسايي نشده است، اما با استنباط از تجارب زيسته و تفاسير به ‌عمل آمده از سوي مشاركت‏‌كنندگان مي ‌توان گفت كه اين فرايند با درك اهميت هوش معنوي آغاز مي ‌شود و با الگوپذيري و كسب تجارب معنوي شكل مي‏‌گيرد و به پيامدهايي مي ‌انجامد. در اين پژوهش دستيابي به آرامش دروني به ‌مثابه پديده مركزي مفهوم‌‏پردازي شده است.