پيامدهاي پذيرش يا انكار واقع‌ نمايي گزاره‌هاي قرآن به مثابه مبنايي تفسيري

پيرامون واقع ‌نمايي گزاره‌هاي قرآن ديدگاه‌هايي وجود دارد. اين مقاله بررسي مي‌كند كه پيامدهاي موضع‌گيري در قبال واقع‌نمايي اين گزاره‌ها به‌مثابه مبنايي تفسيري، چيست؟ براي نيل به پاسخ، دو نكته را بررسي مي‌كنيم: آيا موضع‌گيري در مورد واقع‌نمايي گزاره‌هاي قرآن، مبنايي تفسيري است؟ پيامدهاي تفسيري اين موضع‌گيري در مقام عمل چيست؟ در اين رابطه سه موضع‌گيري كلي اصطياد شد. ضمن تحليل مبناي تفسيري و تطبيق آن با هر پاسخي به سؤال از واقع‌نمايي، از رهگذر تطبيق مدعاي هريك از ديدگاه‌ها بر آيات قرآن و تحليل محتواي آنها و ارزيابي پيامدهاي هر ديدگاه، روشن گرديد كه هريك در عرصة تفسير و علوم قرآن، پيامدهايي دارند، كه برخي از آنها به كل قرآن، و برخي به بخشي از گزاره‌هاي قرآن ناظر است. اين پيامدها، دامن‌گير مسائلي در تفسير، علوم قرآن، علوم انساني اسلامي، و علوم تجربي مي‌شود. برخي از اين پيامدها عبارتند از: امكان استخراج داده‌هاي متقن از قرآن براي استفاده در علوم انساني اسلامي و علوم تجربي؛ پيامدهايي چالش‌برانگيز مانند بشري بودن قرآن و امكان همانندآوري قرآن و بطلان تحدي؛ عدم امكان اثبات معاد با گزاره‌هاي قرآن؛ و عدم امكان عبرت‌گيري از قصص قرآن؛ كه ادله متقن بر بطلان آنها وجود دارد.