شكل‌ گيري و پايداري عادت‌هاي مصرفي در خانوارهاي ايران

هدف مقاله بررسي تأثير عادت‌ هاي شكل‌ گرفته بر رفتار مصرف‌ كننده به تفكيك سه اثر نسل، سن و زمان (سال) با ايجاد يك سري داده‌هاي شبه‌تركيبي و با استفاده از روش ديتون (1997) بود. بدين‌منظور، در زمينه نسل‌ها، 14 نسل از 1305 - 1374 و درخصوص زمان (سال)، از 1365 - 1394 (35 سال) و سن افراد نيز در بازه زماني 16 - 72 سال بررسي شد. نتايج تحليل اثرات نسل نشان داد كه مخارج مصرفي با جوان‌تر شدن نسل‌ها روندي افزايشي دارد. همچنين، ميزان اثرپذيري مخارج مصرفي جاري از وقفه 5 دوره قبل خود در طول تمامي نسل‌هاي مورد بررسي تقريبا ثابت است؛ به‌طوري‌كه اختلاف بين قديمي‌ترين نسل و جديدترين آن خيلي اندك و معادل 0.000018 است. نتايج بررسي اثر زمان، نشان‌دهنده افزايش اثرپذيري مخارج مصرفي جاري از وقفه 5 دوره قبل خود طي 1365 - 1373 بوده؛ اما، طي دوره 1388-1374 اين اثرپذيري به‌طور خيلي بطئي روند كاهشي و سپس، تا 1394 روند افزايشي داشته است. ازنظر اندازه تقريبي، اين اثرپذيري در تمامي سال‌ها تقريبا ثابت بوده است. نتايج حاصل از تفكيك سني نيز الگوي چرخه زندگي را تائيد كرده است. به‌طوركلي، اين نتيجه استنباط مي‌شود كه تغيير نسل و سن و سياست‌هاي اقتصادي (گذر زمان) موجب نشده اين عادت‌ها تغيير اساسي كنند؛ بنابراين، عادت‌هاي مصرفي خانوارهاي ايراني پايدار بوده است.