فرهنگ جوانمردي خراسان بزرگ در سده‌هاي هشتم تا نهم ميلادي

اين پژوهش به بررسي آئين هاي جوانمردي، ريشه دار و توسعه يافته در ايران باستان تا به چگونگي انتقال و برخي تغييرات آن به دوران اسلامي مي پردازد. نگارنده، ساختار فرهنگي كه به برپايي آن انجاميد، دلايل سرچشمه هاي آغازين و نيز پيش زمينه هايي كه منجر به پيدايي آن در خراسان بزرگ به ميانۀ سدۀ هشتم ميلادي با شورش عباسيان فرجاميد، را به تحليل خواهد كشيد. اين دوره برابر با آن رخ داد فرامرزي (عباسيان) بود كه ناگهان نيروها و برخي امكانات گروههاي دهقان نژاد ايراني را فعال كرد تا زمينه ساز تحولات نظامي بعدي در شرايط جديد شود. بي گمان پس زمينه هاي ايران پيش از اسلام، يعني گروه هاي ايراني ساكن در اين منطقه در شكل گيري، آنچه پس از اسلام رخداد، مؤثرترين بوده است. گروههاي ايران شرقي همواره در تاريخ سازي و فرهنگ آفريني يكي از مهمترين ها بوده اند. بلاذري در فتوح البلدان و تاريخ طبري (و ديگران) از فروپاشي شاهنشاهي ساساني، فرار يزدگرد به خراسان، نبرد وي با اعرابي كه سرزمينش را فتح كرده بودند، سخن گفته اند. موضوع نبردهاي وي با تركان، توصيف سپاه و رزمافزارهاي سپاه ايران از راه اين منابع قابل فهم است.