تغييرات در ويژگي‌هاي كيفي روغن استخراج شده با پرس سرد از سياه‌دانه پيش تيمار شده با محلول اتانولي در طي نگهداري

گزارش هاي علمي فراواني در مورد اثرات سلامت بخشي همچون ضد سرطاني، ضد ديابتي، ضد ميكروبي، ضد التهابي و خاصيت آنتي اكسيداني براي روغن سياه دانه منتشر شده است. هر چند، يكي از مشكلات اساسي در استخراج روغن از سياه دانه، بازده پايين و هم چنين كيفيت پايين روغن استخراجي است. روش هاي مختلفي همچون تيمار با مايكروويو، برشته كردن و رطوبت دهي براي بهبود شرايط استخراج و كيفيت روغن سياه دانه قبل پرس سرد انجام شده است. در اين مطالعه، سياه دانه با اتانول (70 درصد) در درصدهاي صفر (نمونه كنترل)، 1، 3 و 6 درصد پيش تيمار و سپس روغن با پرس سرد استخراج شد. ويژگي هاي كيفي روغن هاي استخراجي (عدد اسيدي، عدد پروكسيد، مقدار كلروفيل، مقدار كاروتنوئيد و مقدار تركيبات فنلي) در روز توليد و هر 30 روز در طي 90 روز نگهداري بررسي شد. همچنين پايداري اكسيداتيو روغن سياه دانه با آزمون شال اندازه گيري شد. نتايج نشان داد كه با افزايش درصد اتانول در پيش تيمار سياه دانه، عدد اسيدي و عدد پروكسيد به طور معني داري (p 0.05) كاهش و پايداري اكسيداتيو، مقدار كلروفيل، مقدار كاروتنوئيد و مقدار تركيبات فنلي روغن استخراجي به طور معني داري (p 0.05) افزايش يافت. در طي نگهداري، عدد اسيدي و عدد پروكسيد نمونه هاي روغن افزايش و مقدار كلروفيل و مقدار كاروتنوئيد به دليل تجزيه مقادير آن ها كاهش يافت. در پايان نگهداري، روغن استخراجي از سياه دانه پيش تيمار شده با بالاترين درصد اتانول، كمترين مقدار عدد اسيدي (mg NaOH/g oil 4/61) و عدد پروكسيد (meq O2/Kg oil 7/03) و بيشترين مقدار كلروفيل (mg/Kg oil 21/21)، مقدار كاروتنوئيد (mg/Kg oil 3/86) و مقدار تركيبات فنلي (caffeic acid/Kg of oil 496/30) و پايداري اكسيداتيو را در بين تمام نمونه هاي روغن داشت. در كل نتايج نشان داد كه مي توان براي بهبود ويژگي هاي كيفي و پايدارسازي روغن از سياه دانه پيش تيمار شده با اتانول قبل پرس سرد استفاده كرد.