ارزيابي اثربخشي اقدامات زيستي و مهندسي مؤثر بر خدمات هيدرولوژيك حوزه آبخيز افين

امروزه براي مقابله با حوادث متأثر از تخريب و بهبود عملكرد آبخيزها، اقدامات آبخيزداري به‌عنوان رهيافتي مديريتي و اجرايي توسط مديران و سياست‌گذاران مورداستفاده قرارگرفته است. لذا در اين پژوهش سعي شده است ميزان اثربخشي اقدامات زيستي و مهندسي پيش‌بيني‌شده در آبخيز افين در شهرستان زيركوه استان خراسان جنوبي بر متغيرها و خدمات هيدرولوژيك مورد ارزيابي قرار گيرد. بر اين اساس اطلاعات مرتبط از سازمان‌هاي مربوطه اخذ و مورداستفاده قرار گرفت. در اين پژوهش تغيير متغيرهاي CN، NDVI و شيب آبراهه اصلي موردبررسي قرار گرفت و اثر آن‌ها بر زمان تمركز، ارتفاع و حجم رواناب تعيين شد. نتايج پژوهش حاكي از آن است كه پس از اجراي اقدامات آبخيزداري، CN از 1/38 تا 29/92 درصد كاهش، NDVI از 42/44 تا 87/50 درصد افزايش و شيب آبراهه نيز 66/67 درصد كاهش مي‌يابد. هم‌چنين ارتفاع و حجم رواناب نيز از 7/51 تا 76/66 درصد كاهش مي‌يابد. اجراي اقدامات آبخيزداري نقش متفاوتي در زيرآبخيزهاي مختلف داشته است و با توجه به شرايط و وضعيت زيرآبخيزها، اثربخشي آن متفاوت بوده است. لذا پيشنهاد مي‌گردد در راستاي مديريت بهتر و برخورداري از بازدهي بيش‌تر راهكارهاي اجرايي، مديريت جامع حوزه آبخيز با رويكرد سلامت‌محور موردتوجه مسئولين و مديران قرار گيرد.