تحليل ميزان تاب آوري اقتصادي و اجتماعي جوامع روستايي در برابر مخاطره زلزله (مطالعه موردي: روستاهاي بخش مركزي شهرستان اردبيل)

مقدمه: وقوع مخاطرات طبيعي از جمله زلزله با توجه به شرايط محيطي و جغرافيايي كشور همواره منجر به آسيب هاي جدي مالي و تلفات انساني گسترده اي گرديده است و در راستاي كاهش اثرات آن، توجه به رويكرد تاب آوري مطرح شده است.هدف: هدف تحقيق حاضر تحليل ميزان تاب آوري اقتصادي، اجتماعي و فرهنگي سكونتگاه هاي روستايي بخش مركزي شهرستان اردبيل در برابر زلزله است.روش‌شناسي تحقيق: پژوهش حاضر، با توجه به ماهيت مسئله و موضوع مورد بررسي، از لحاظ هدف كاربردي و از نظر روش، توصيفي- تحليلي  مي باشد. جامعه آماري تحقيق 36 روستاي بالاي 20 خانوار و بيشتر بخش مركزي شهرستان اردبيل مي باشند كه براساس روش كوكران، 365 سرپرست تعيين و به شيوه تصادفي ساده به تعداد خانوارهاي روستايي توزيع و تكميل شد. روايي صوري پرسشنامه به وسيله 30 نفر از متخصصان و كارشناسان مورد تأييد قرار گرفت. ميزان پايايي كل به وسيله آلفاي كرونباخ 0.9 برآورد گرديد.قلمرو جغرافيايي پژوهش: روستاي بالاي 20 خانوار  بخش مركزي شهرستان اردبيل مي باشند.يافته ها: يافته ها حاكي از آن است كه، از نظر تاب آوري بعد اجتماعي داراي وضعيت بهتري نسبت به بعد اقتصادي مي باشد. همچنين سنجش تاب آوري اقتصادي نشان داد كه معرف ميزان درآمد حاصله براي جبران خسارت هاي وارده با مقدار3.90 بالاترين و معرف ميزان رضايت از درآمد شخصي خود با مقدار2.24 كمترين ميانگين را دارد. سنجش تاب آوري اجتماعي و فرهنگي نشان داد كه معرف هاي ميزان همبستگي بين مردم در صورت وقع زلزله، ميزان رضايت مندي از دسترسي به پزشك به ترتيب با 17.31 و 15.70 بالاترين و معرف هاي رضايت مندي از بيمه كردن مساكن و ميزان اميد به آينده در صورت وقوع زلزله به ترتيب با 22.25- و 14.21- داراي ميانگين كمتر از حد مطلوب آزمون مي باشند. نتايج: نتايج پژوهش نشان داد كه وضعيت تاب آوري شاخص هاي اقتصادي روستاهاي مورد مطالعه در برابر زلزله پايين تر از سطح متوسط قرار دارد و تفاوت معناداري در بين روستاها وجود دارد.