نشت آب و تاثير انحلال در پايداري سد بار نيشابور

سد بار در شمال غرب شهر نيشابور و در خارج بستر رودخانه بار، با هدف تامين آب شرب شهر نيشابور و كارخانه فولاد ساخته شده است. بيلان آبي سد بار حكايت از وجود 35 تا حداكثر 70 درصد نشت آب از مخزن سد طي شش دوره آبگيري آزمايشي مي كند. نشت قابل توجه و غلظت بالاي املاح در آب نشت يافته، علاوه بر تاثير بر برنامه‌ريزي منابع آب و تخصيص هاي پيش‌بيني شده، تهديدي براي پايداري سد محسوب مي شود. تحليل هيدروگراف چاه هاي مشاهده‌اي نشان از نشت عمده آب از بخش مركزي پي ساخت‌گاه سد اصلي و به ميزان كمتر از ساير نواحي مي‌كند. مدل سازي نشت آب با استفاده از نرم افزار MODFLOW نشان مي‌دهد، 75 درصد حجم آب نشت يافته از پي ساخت گاه سد اصلي عبور مي كند. تجزيه شيميايي نمونه هاي آب نشت يافته از افزايش غلظت املاح به بيش از پنج تا 10 برابر، بخصوص در نواحي مركزي و جناح چپ مخزن سد حكايت مي كند. با تلفيق داده هاي مدل سازي نشت آب از مخزن سد، نتايج نمونه برداري هاي هيدروشيميايي، تحليل سري زماني ميزان نشت و بيلان جرمي آب مخزن سد، مقدار ماده انحلال يافته در اثر نشت آب از پي ساخت گاه سد اصلي محاسبه شده است. در نهايت تاثير انحلال بر افزايش پوكي بررسي شد و نتايج نشان داد حداكثر توسعه سالانه پوكي در بخش مياني محور سد اصلي در حدود 0/06 درصد مي باشد.