تحليل انتقادي انديشه‌هاي قرآني محمد عابد الجابري

رويكردهاي نوين تفسيري نسبت به قرآن كريم در اواسط قرن نوزده ميلادي شدت بيشتري پيدا كرده كه يكي از دلايل آن، اثرپذيري مستقيم انديشمندان عرب از جريان مدرنيسم اروپا و نقد جدي ميراث اسلامي بوده است. محمد عابد الجابري از جمله شاخص‌ترين عالمان نومعتزلي مصري است كه به اسم ايجاد تغيير و تحول در معرفت بشري نسبت به دين، به نقد جدي ميراث اسلامي پرداخته و تلاش كرده تفسيري جديد و عصري از قرآن كريم بر پايه ترتيب نزول آيات ارائه كند. در اين پژوهش تلاش شده ضمن معرفي اجمالي جابري و مباني فكري وي در فهم قرآن كريم، برخي از انديشه‌هاي قرآني وي مورد نقد و ارزيابي قرار گيرد. نقد روش تفسيري و تاريخ نگاري وي نسبت به موضوعات قرآني، نقد ديدگاه او در رابطه با واقع نمايي قصص و دلالت الفاظ و ظواهر قرآن به همراه تحليل اصطلاح «پديده قرآني»، از جمله مسائلي است كه در اين پژوهش مطرح شده و نشان داده شده است كه متأسفانه جابري در اكثر موارد با افراط‌گرايي در اجتهاد تفسيري، به تضعيف ميراث مستدل و مستند اسلامي پرداخته و راه را براي ورود انديشه‌هاي انحرافي در آموزه‌هاي ديني باز كرده است.