بررسي پيوند معنايي در چند غزل از حافظ با تكيه بر نظريّۀ ساختارگرايي

از مسائلي كه دربارۀ شعر حافظ هميشه مطرح و چالش برانگيز بوده، موضوع پيوند معنايي در بين ابياتِ غزل هاي حافظ بوده است. برخي از موافقان وجود انسجام و پيوند معنايي در ساختار غزل هاي حافظ، باور دارند كه ابيات غزليّات حافظ، شايد در نگاه نخست، گسسته به نظر آيد؛ ولي داراي انسجام و هستۀ مركزي است كه ساير ابيات يك غزل، با آن ارتباط معنايي دارند. در مقابل آن ها، برخي هم معتقدند كه ابيات در يك غزل، مستقل از هم هستند و هر بيتي معنا و تفسيري مستقل دارد، بنابراين، جستار حاضر با استفاده از روش تحليل- توصيفي و استفاده از منابع كتابخانه اي پيوند معـنايي در پنج غـزل حافـظ را ـ كـه به صورت تصادفي انتخاب شده اندـ مطالعه كرده است؛ بر اساس اين، غزليات، به طور تصادفي انتخاب شده و مطابق با نظريه ساختارگرايي مورد تحليل قرار گرفته است. حاصل پژوهش نشان داد كه غزليّات حافظ انسجام معنايي دارند و اين انسجام و پيوند، اغلب از طريق وجود هستۀ مركزي در شعر، داشتن تناسب معنايي و مضمون مشترك در تمامي ابيات يك غزل و همچينين مردّف بودن غزل ها و تكرار واژگان در شعر صورت گرفته است.