راهبردهاي توسعۀ اكوتوريسم خلاق (مطالعۀ موردي: درۀ كن و سولقان)

اكوتوريسم با پيروي از فلسفۀ توسعۀ پايدار گردشگري ‌بر ارزش ‌هاي ذاتي و دروني تأكيد دارد. تقاضاي گردشگران براي كسب تجربه‌هاي جديد مقصد، مفهومي فراتر از گذراندن تعطيلات دارد و انجام فعاليت‌هاي خلاقانه در مقاصد اكوتوريستي منجر به خلق تجارب جديدي از گردشگري طبيعي با عنوان اكوتوريسم خلاق مي‌شود. ازآنجاكه صنعت گردشگري در موج سوم خود (گردشگري خلاق) به سر مي‌برد و همواره با تنوع تقاضاي مشتريان، تأثير تكنولوژي و درخواست‌هاي جامعۀ محلي مواجه است، ارائۀ راهبردهاي مؤثر براي اكوتوريسم خلاق از ضرورت‌هاي اجتناب‌ناپذير محسوب مي‌شود. هدف اصلي اين پژوهش، ارائۀ راهبردهاي توسعۀ اكوتوريسم خلاق مبتني بر رويكرد پايداري با رهيافت توسعۀ پايدار است كه اين امر با توجه به ظرفيت‌هاي بالقوه و بالفعل در درۀ كن و سولقان تهران انجام گرفته است. اين پژوهش ازنظر روش‌شناسي توصيفي-تحليلي است كه بخش توصيفي-تحليلي آن مبتني بر شيوۀ اسنادي و خبرگان و بخش كمّي آن مبتني بر استفاده از پرسش‌نامه در سطح خبرگان است. گردآوري داده‌ها به روش اسنادي، كتابخانه‌اي و ميداني از طريق مشاهده و پرسش‌نامه انجام شده است و جامعۀ آماري را 30 نفر از خبرگان تشكيل داده‌اند. در اين پژوهش، براي تدوين راهبردهاي توسعۀ اكوتوريسم خلاق با تلفيق مؤلفه‌هاي پايداري و شاخص‌هاي گردشگري پايدار، گردشگري خلاق، خلاقيت و اكوتوريسم، وضعيت موجود ترسيم و عوامل مؤثر داخلي و خارجي مشخص و درنهايت راهبردها با تكنيك SWOT استخراج شدند و با تكنيك QSPM به ترتيب جذابيت اولويت‌بندي شدند. نتايج اين تحقيق حاكي از اين است كه «تأكيد بر طراحي تورهاي تركيبي طبيعت‌گردي و آموزشي»، «برگزاري تورهاي اكوتوريستي و آموزشي جهت تجربۀ شيوۀ زندگي ساكنان بومي به‌وسيلۀ گردشگران»، «بازنگري بر سياست‌هاي اجرايي و مشاركت با جوانان جهت راه‌اندازي كسب‌وكارهاي نوين در عرصۀ گردشگري» و «استفاده از ابزارهاي تبليغاتي مناسب جهت تشويق جوانان به فراگيري صنايع دستي گردشگري» در منطقۀ كن و سولقان تهران به‌عنوان راهبردهاي جذاب استخراج شده‌اند.