تحليل اقسام شاهد مدخل و روش نقل قول در فرهنگ بهار عجم

يكي از ويژگي هاي مهم كتاب هاي فرهنگ، استفاده از شاهد مدخل و نقل قول براي تأييد معنا و كاربرد واژه يا تركيب توسّط ديگران است. فرهنگ هاي نوشته‌شده در شبه‌ قاره نيز به اين موارد پرداخته اند. بهار عجم يكي از اين فرهنگ‌هاست كه داراي 19729 مدخل و دربردارنده واژه ها، تركيبات، امثال و شعرهاي فراواني از سبك خراساني تا هندي است. اين پژوهش پس از مطالعه كامل و دقيق اين فرهنگ، به تحليل اقسام شاهد مدخل و روش نقل قول در آن پرداخته و نشان داده است كه شاهدهاي مدخل در اين فرهنگ به سه دسته شعري، نثري و مثالي قابل تقسيم است. تعداد زياد شاهدهاي شعري به دليل غلبه شعري فرهنگ هاي فارسي تا زمان تأليف فرهنگ بهار عجم و توجّه بيشتر فارسي‎آموزان شبه‎ قاره به مقوله شعر بوده و شاهدهاي نثري نشان دهنده اهمّيت منابع اين گونه شاهدها در بازه زماني تأليف بهار عجم و حركت بيشتر فرهنگ-نويس به سمت رونويسي نكردن از فرهنگ هاي شعري پيشين بوده است. همچنين شاهدهاي مثالي بر جنبه آموزشي اين فرهنگ دلالت دارد. در بخش دوم، روش‎هاي دوازده گانه نقل قول در فرهنگ بهار عجم با ذكر نمونه آمده است. اين روش ها از جهتي نشانه حسّاسيت لاله تيك‌چند نسبت به مواد فرهنگ بهار عجم و از جهتي ديگر براي آموزش و اطمينان دادن به مراجعان اين فرهنگ است كه بيشتر آموزش بينان زبان فارسي بوده اند.