عوامل موثر بر كيفيت خواب در سالمندان شهر آمل:يك مطالعه عليتي

سابقه و هدف: كيفيت نامناسب خواب يكي از شايع‏ترين مشكلاتي است كه سالمندان با آن روبرو هستند. اختلال خواب، اثرات نامطلوب گسترده‏اي برجنبه‏هاي مختلف سلامت جسماني، رواني و اجتماعي سالمندان خواهد داشت و كيفيت زندگي ايشان را تحت تاثير قرار خواهد داد. لذا مطالعه حاضر به‏منظور بررسي كيفيت خواب در سالمندان و شناسايي عوامل موثر بر آن انجام گرفت.مواد و روش‌ها: اين مطالعه مقطعي در سال 1397 بر روي جمعيت 60 سال و بالاتر شهرستان آمل، شمال ايران، كه رضايت فردي جهت شركت در مطالعه داشتند و در مصاحبه پزشكي، آلزايمر و افسردگي شديد نداشتند و قادر به پاسخ‏گويي سوالات بودند، انجام گرفت. نمونه پژوهش به روش نمونه گيري چند مرحله اي تصادفي انتخاب شدند. براي جمع‏آوري داده‏ها از پرسشنامه كيفيت خواب پيتزبورگ، آزمون كوتاه شده شناختيAMTS، مقياس بيمارستاني اضطراب و افسردگي HADS، كيفيت زندگي SF36و پرسشنامه فعاليت فيزيكي سالمندان PASE استفاده شد. تكميل پرسشنامه‏ها توسط محقق آموزش ديده طرح انجام گرفت. يافته‌ها: از 401 شركت‏كننده، 191 نفر (47/6 درصد ) زن و 276 نفر (68/8 درصد) ساكن شهر بودند. يافته‏ها نشان داد 192 نفر از سالمندان (47/9 درصد) كيفيت خواب نامطلوب داشتند. در آناليز رگرسيون لجستيك چند متغيره، مصرف داروي خواب (14/60- 2/95)95%CI 6/57=aOR)، جنس زن (aOR: 5/40, 95% CI: 2/81-10/36)، افسردگي (aOR: 0/46, 95% CI: 0/21-1/00) و بعد جسماني (aOR: 0/97, 95% CI: 0/95-1/01 و رواني (aOR: 0/95, 95% CI: 0/92-0/99) كيفيت زندگي، ارتباط معني‏دار آماري با كيفيت خواب در حضور ساير متغيرها را نشان دادند.استنتاج: يافته هاي اين مطالعه حاكي از فراواني بالاي كيفيت نامطلوب خواب در بين سالمندان بود، كه با مصرف داروي خواب‏آور، جنس زن و وضعيت افسردگي ايشان در ارتباط بود. بدين جهت، مداخلات مناسب به منظور بهبود كيفيت خواب سالمندان پيشنهاد مي‏گردد.