هويت و معماري در مجموعه‌ي فرهنگستان‌هاي جمهوري اسلامي واقع در عباس‌آباد تهران

آثار فرهنگي و تمدني دوره‌هاي مختلف تاريخي دائم در حال تفسير و بازتفسير شدن هستند. بناهاي معماري حاوي لايه‌هاي مختلفي از چرخش‌ها و تحولات تمدن بشري‌اند و تفسير آنها تصويري دقيق‌تر از زندگي و روزگار مردمان بدست مي‌دهد. مجموعه‌ي فرهنگستان‌هاي جمهوري اسلامي در منطقه‌ي عباس‌آباد تهران واقع شده است. يكي از مهمترين مسابقه‌هاي معماري ايران پس از انقلاب ۵۷ براي طراحي اين بنا برگزار شد. تحليل اثار اين مسابقه نشان مي‌دهد هم هيات داوران و هم معماران برگزيده تحت تاثير جريان فكري خاصي در معماري ايران هستند كه به بومي‌گرايان مشهورند. اين جريان فكري در يك قرن گذشته به انحاء مختلف در معماري ايران ظاهر شده است. طرفه آن كه با وجود انقلاب سال ۵۷ هويتگرايي در معماري ايران همچنان به قوت خود باقي‌ است. هر يك از طرح‌هاي منتخب اين مسابقه به دوره‌ي تاريخي و ايده‌هاي هويتي خاصي ارجاع دارد. امروزه در بسياري از محافل و كلاس‌هاي درس معماري اصالت و هويت ايراني همچنان محل پرسش و بحث است. اين مقاله نقدي تاريخي جامعه‌شناسانه است بر معماري فرهنگستان‌هاي جمهوري اسلامي.