پيش‌بيني فرين‌هاي بارشي ايران در آينده نزديك (2028-2021) با استفاده از پروژه پيش‌بيني اقليمي دهه‌اي (CMIP6-DCPP)

پيش‌بيني دهه‌اي مرز بين پيش‌بيني كوتاه‌‌مدت و پيش‌نگري اقليمي است. هدف از تحقيق حاضر، پيش‌بيني فرين‌هاي بارشي در دوره 2021 تا 2028 در ايران است. دو گروه داده شامل 77 ايستگاه همديد و برونداد سه مدل از پروژه CMIP6-DCPP با تفكيك افقي 100 كيلومتر استفاده شد. برونداد بارش مدل‌هاي DCPP هر كدام با 9 اجراي متفاوت، براي دو دوره گذشته‌نگر (2019-1981) و دوره پيش‌بيني (2028-2021) استفاده شد. جهت درستي‌سنجي برونداد مدل‌ها، از سنجه‌هاي آماري MBE، RMSE، PCC و PBIAS و براي بررسي مدل همادي از نمودار تيلور استفاده شد. برونداد مستقيم مدل‌ها (DMO)، با روش تغيير عامل دلتا (DCF) تصحيح شد و از روش ميانگين وزني با رويكرد مستقل (IWM) براي توليد مدل همادي استفاده شد. براي بررسي فرين‌هاي بارشي از شاخص‌هاي روزهاي همراه ‌با بارش سنگين (R10mm) و خيلي‌سنگين (R20mm)، شدت بارش (SDII) و بيشينه بارش يك‌روزه، سه‌‌روزه و پنج‌روزه (RX1,3,5day) استفاده شد. درستي‌سنجي برونداد مدل‌هاي DCPP، نشان داد كه همبستگي برونداد مدل‌هاي يادشده در بيشتر ايستگاه‌هاي مورد بررسي بيشتر از 0/8 به‌دست آمده است. با اين‌حال، مدل همادي توليدشده كارايي بالاتري را نسبت به مدل‌هاي منفرد نشان داد. نتيجه پيش‌بيني فرين‌هاي بارشي نشان داد كه به‌طور كلي شش شاخص بارش فرين مورد بررسي در بيشتر مناطق كشور در دهه آينده نسبت به دوره گذشته‌نگر افزايش خواهند داشت. دو هسته اصلي بي‌هنجاري مثبت شاخص‌ها، مناطق جنوب‌غرب و شمال‌شرق كشور مي‌باشند. در مقابل، شاخص روزهاي همراه ‌با بارش سنگين در سواحل جنوبي درياي‌خزر بي‌هنجاري منفي را تجربه خواهد كرد.