عوامل مؤثر بر پذيرش فعاليت‌هاي حفاظت آب وخاك در دشت فيروزآباد

آب به عنوان به يك منبع كمياب است و اين كميابي در شرايط تغيير اقليم، اهميت بيشتري مي‏يابد. از طرف ديگر، فرسايش خاك نه‏تنها به اين سبب كه زيان بهره‏وري را بدنبال دارد، بلكه به اين دليل كه به كويرزايي و فقر روستايي مرتبط است، نيز يك مسئله چالش برانگيز است. در نتيجه حفاظت از آب و خاك، دو موضوع حياتي در مناطق با محدوديت آب نظير دشت فيروزآباد است. اين مطالعه، درك كاملتري از چالش‏هاي پيرامون پذيرش اقدامات حفاظت از آب و خاك را فراهم نموده است. براي اين منظور اثر متغيرهاي مالي، اقتصادي-اجتماعي، انساني، همراه با ويژگي‏هاي انفرادي زارعين بر بكارگيري اقدامات حفاظت از آب و خاك به‌عنوان يك تصميم با هم با استفاده از يك مدل رگرسيون پروبيت دو متغيره ظاهراً نامرتبط مورد بررسي قرار گرفت. اطلاعات اقتصادي-اجتماعي و توليدي از يك نمونه 204 مزرعه بصورت تصادفي از هشت روستا جمع‏آوري شد. نتايج نشان داد كه 43.6 درصد از زارعين حفاظت از آب، 44.1 درصد حفاظت از خاك و 24 درصد هر دو اقدام را بكار گرفته‏اند. در معادله آب، تحصيلات، سن، اندازه مزرعه، فعاليت‏هاي خارج از مزرعه و دسترسي به اعتبار تماماً اثر مثبت و معني‏داري بر احتمال بكارگيري اقدامات حفاظتي دارند. در مقابل، تعداد افراد خانوار و تعداد قطعات زمين تأثير منفي و معني‏دار بر حفاظت از آب دارند. در معادله خاك، تحصيلات، تعداد افراد خانوار، نيروي‏ كار خانوار و تناوب زراعي، اثر مثبت و معني‏دار و در مقابل تعداد افراد خانوار بر پذيرش اقدامات حفاظتي اثر منفي و معني‏دار دارند. نهايتاً اينكه نتيجه بدست آمده از معادله پذيرش باهم اقدامات حفاظتي آب و خاك نشان داد كه اندازه مزرعه، تحصيلات، دسترسي به اعتبار، فعاليت‏هاي خارج از مزرعه و نيروي كار خانوار، متغيرهاي مهمي در ارتباط با پذيرش اقدامات حفاظتي هستند. يافته‏هاي اين مطالعه مي‏تواند به درك بهتر رفتار زارعين در رابطه با حفاظت كمك كند و در نتيجه به توسعه انگيزه‏ها و ابزارهاي متمركز بر برنامه‏هاي آب و خاك مساعدت نمايد.