تاثير خود بنده انگاري بر تنظيم رفتار ارتباطي بين شخصي در آيات و روايات

در نظام تربيتي اسلام، سقوط و انحطاط يا كمال و تعالي انسان با رفتار ارتباطي بين‌شخصي او هم بستگي مستقيم دارد. تنظيم اين نوع از رفتارها و شناسايي عوامل آن مورد اهتمام انديشمندان بوده است. روان‌شناسان جنبه‌ هاي زيستي، رويدادهاي بيروني، يادگيري و نگرش ‌ها را از عوامل مؤثر بر رفتار ارتباطي بين‌شخصي انسان مي‌ دانند. آموزه‌هاي ديني نيز بر تبيين و تنظيم رفتار انسان تأكيد مي ‌كنند. در پژوهش حاضر انگاره‌هاي ذهني به‌ عنوان عامل زيربنايي در تنظيم رفتار ارتباطي انسان بر پايۀ آموزه‌ هاي ديني جست‌ وجو شده و به روش توصيفي _ تحليلي، نحوۀ شكل‌ گيري خودبنده‌ انگاري به‌عنوان عاملي زيربنايي در تنظيم رفتار ارتباطي انسان شده است. متون ديني با ترويج توحيد در مالكيت و ربوبيت و توجه دادن به فقر ذاتي انسان، نيازمندي مطلق به خداوند را در او نهادينه مي ‌كنند. درك نيازمندي انسان به خداوند، خودبنده‌ انگاري را در ذهن و انديشۀ آدمي ايجاد مي‌ كند. وجود اين انگاره نيز به تحقق نگرش عبوديت در مؤمن انجاميده و با كمك واسطۀ نگرش عبوديت، فرد مي‌ تواند بر مبادي رفتاري خود اعمّ از نفس، غرايز و صفات اخلاقي تأثيرگذار باشد.