مدل‌سازي تأثير ميزان رشد جمعيت بر متغيرهاي كلان اقتصادي در ايران (رويكرد پويايي سيستمي)

نيروي انساني مهمترين نهاده توليد محسوب مي‌شود و در رشد و توسعه اقتصادي نقش مهمي ايفاء مي‌كند. به همين دليل ميزان رشد و تعداد جمعيت همواره مورد توجه برنامه‌ريزان بوده است. با توجه به كاهش نگران‌كننده ميزان رشد جمعيت ايران در اين مقاله به ارزيابي تأثير ميزان رشد جمعيت بر توليد ملي و ديگر متغيرهاي كلان پرداخته شده است. به اين منظور با استفاده از روش پوياشناسي و نرم‌افزار و نسيم روابط بين ميزان رشد جمعيت و توليد، درآمد ملي، سرمايه‌گذاري و مصرف در ايران طي سال‌هاي 1396 الي 1416 با استفاده از نمودارهاي علي و معلولي و جريان حالت مدل‌سازي شده است. نتايج نشان مي‏دهد، افزايش ميزان رشد جمعيت سبب ارتقاء توليد ملي مي‌شود. همچنين تأثير ميزان رشد جمعيت در كوتاه‌مدت بر متغيرهاي كلان اقتصادي ملايم است، اما در بلندمدت اثر فزاينده‌اي بر توليد ملي و ديگر متغيرها دارد، به‌نحوي‌كه با افزايش ميزان رشد جمعيت، توليد ناخالص ملي، سرمايه‌گذاري بخش خصوصي و مصرف افزايش مي‏يابد. پيشنهاد مي‌شود كه سياست‏‏گذاران توسعه اقتصادي ايران جهت تحقق اهداف كلان اقتصادي سند چشم‌انداز كشور در جهت افزايش رشد جمعيت سياست‏هاي تشويقي را در دستور كار خود قرار دهند.