مفهوم‌شناسي دهر در آموزه‌هاي ديني با رويكرد بر تبيين عرصه‌ها

از واژگان به كار برده شده در آيات قرآن واژه «دهر» است كه تنها دو بار در قرآن كريم و در آيات 24 جاثيه و 1 انسان بدان اشاره شده است. مسأله اصلي مقاله مفهوم‌شناسي دهر در آموزه‌هاي ديني و با هدف بررسي ابعاد آن است كه با روش توصيفي تحليلي انجام شده است. يافته‌هاي پژوهش در سه محور؛ مفهوم شناسي، عرصه‌ها با محوريت قرآن، روايات و ساير آموزه‌هاي ديني است. نتايج پژوهش بيانگر آنست كه اين واژه به معني زمان و عامل تعيين‌كننده سرنوشت است كه درعرصه‌هاي متعدد چون؛ تفسير (اخلاق، روايات)، كلام، فقه، فلسفه، عرفان، شعر و فرهنگ (جاهليت و اسلام)، منطق و علوم تجربي داراي كاربرد است. دهر حقيقتي ثابت و امري بينارشته‌اي و بازه‌اي از درنگ است كه در قرآن با مضامين مختلف از آن ياد شده و ذيل قدرت خداوند، مخلوق او و امري حادث است كه به دليل آنكه امري سيال و در گستره‌اي تداوم دار قرار داشته، عمدتاً ناظر به خود پديده و از جهت مصداق در بستر زمان قرار دارد. همچنين در حوزه معرفت‌شناسي دهر با آثار و فوايد بيشمار روبرو هستيم، كه از جمله آنها و بر اساس آموزه‌هاي ديني؛ استفاده صحيح از آن توأم با وعده‌ بهره‌مندي و بهره‌گيري و عدم استفاده صحيح همراه با وعيد است، ضمن آنكه استفاده متناسب از آن منجر به ايجاد روحيه نظم‌پذيري و مديريت كنترل زمان خواهد شد.