مولفه ‌ها و شاخصه‌ هاي حكمراني خوب و بررسي آنها از ديدگاه قرآن و روايات

حكمراني خوب يكي از موضوعات مهم حكمراني است كه همواره محل بحث و نظر است. تطبيق اين امر در آموزه‌هاي اسلامي از موضوعاتي است كه نيازمند بحث و بررسي است. بر همين اساس هدف مقاله حاضر بررسي مولفه‌ها و شاخصه‌هاي حكمراني خوب از ديدگاه قرآن و روايات است. مقاله حاضر توصيفي تحليلي است و با استفاده از روش كتابخانه‌اي به بررسي موضوع مورد اشاره پرداخته شده است. يافته‌ها بر اين امر دلالت دارد كه اصول حكمراني مطلوب در مفهوم حقوقي آن اگر مطابقت كامل با آموزه‌هاي قرآني نداشته باشد در اغلب مصاديق تعارضي با آن ندارد. با اين حال، اصول حكمراني مورد نظر قرآن مبتني بر جهان بيني الهي و اهداف حكومت اسلامي چون حاكميت خداوند بر جهان و انسان است و تنها ناظر به شكل حكومت و تدبير امور دنيوي نمي‌باشد و اين نقطه تمايز حكمراني مطلوب از ديدگاه قرآن و روايات است كه منجر به اختلاف در مباني اصول حكمراني از ديدگاه قرآن و حقوق عمومي شده است. همانند اصالت حقوق عمومي، اصل شفافيت و ضرورت آن در امر حكمراني، از معارف قرآن قابل استنباط است. در عين حال بنيان نگرش قرآن به انسان و اعمال او بر مسئوليت و پاسخگويي استوار است و از اين نقطه نظر زمينه پذيرش هر نوع مسئوليت و پاسخگويي معقول و متناسب با اختيار و توانايي انسان در نظام حقوقي اسلامي نيز وجود دارد. با اين حال در ديدگاه قرآني، مسئوليت و پاسخگويي فراتر از مسئوليت رسمي بوده و جنبه اخروي و اعتقادي نيز دارد.