ارزيابي مخاطرۀ سيل با كاربرد GIS و RS در جنوب استان كرمان (مطالعۀ موردي: حوضۀ آبريز هامون- جازموريان)

تهيۀ نقشۀ خطر سيل‏، نخستين گام در برنامه‌هاي مديريت سيلاب است. در پژوهش حاضر به منظور ارزيابي مخاطرۀ سيلاب در حوضۀ آبريز هامون- جازموريان از 13 لايه تأثيرگذار در بحران سيل شامل ارتفاع، شيب، جهت شيب، انحناي توپوگرافي، تراكم زهكشي، فاصله از آبراهه، زمين‏شناسي، پوشش گياهي، كاربري اراضي، بارندگي، شاخص رطوبت توپوگرافي، شاخص قدرت جريان و نوع خاك استفاده شد. براي اولويت‏بندي و تعيين وزن‏ها، روش فرايند تحليل سلسله‌مراتبي (AHP) به صورت ماتريس مقايسات زوجي به كار گرفته شد. سپس هر لايه توسط مدل منطق فازي، بين 0 تا 1 فازي‏سازي شده و وزن‏هاي به‌دست‌آمده از روش AHP در آن‏ها ضرب شدند. در نهايت بر اساس روش تركيب خطي‌ـ وزني با تلفيق 13 لايۀ اطلاعاتي، نقشۀ پهنه‏بندي سيل‏گيري به ‏دست آمد. براي اعتبارسنجي نتايج و به عنوان يك واقعيت زميني، روي هر يك از تصاوير ماهواره‏اي قبل و بعد از سيل به ‏طور جداگانه شاخص آب AWEI اعمال شده و با استفاده از روش تكنيك تعيين تغييرات، مناطق تحت تأثير سيل مشخص شدند. اين مناطق شامل اطراف پهنۀ هامون‌ـ جازموريان و مناطق نزديك به آبراهه‏هاي اصلي هستند. نتايج حاصل از صحت‏سنجي نقشۀ مناطق سيل‌گير نشان داد روش صحت‌سنجي گاما در سال‌هاي 1371 و 1395 به‌ترتيب با 97.96 ‌و 98.18 درصد بيشترين مطابقت را با نتايج تصاوير ماهواره‏اي دارد.