تأثير اسيد هيوميك همراه با آب آبياري بر كارآيي كودهاي شيميايي فسفر و آهن و غلظت برخي عناصرغذايي معدني گياه ذرت

به‌منظور بررسي تأثير اسيد هيوميك بر كارآيي كاربرد كودهاي شيميايي فسفر و آهن و غلظت برخي عناصرغذايي در گياه ذرت (رقم سينگل كراس 704)، آزمايشي به‌صورت فاكتوريل در قالب طرح كاملاً تصادفي با سه تكرار در گلخانه اجرا شد. فاكتورهاي آزمايش شامل اسيد هيوميك همراه با آب آبياري در سه سطح (صفر، 70 و 140 ميلي‌گرم بر كيلوگرم، هفت نوبت با آب آبياري؛ معادل صفر، 490 و 980 ميلي‌گرم بر كيلوگرم طي فصل رشد)، فسفر به شكل مونوكلسيم فسفات در دو سطح (صفر و 50 ميلي‌گرم بر كيلوگرم خاك) و آهن به شكل سولفات آهن در سه سطح (صفر، 10 و 20 ميلي‌گرم بر كيلوگرم خاك) بودند. نتايج نشان داد كه اسيد هيوميك در اندام هوايي به‌طور مسقل تنها بر ماده خشك و در برهم‌كنش با فسفر غلظت فسفر و روي را تحت تأثير قرار‌ داده ‌است؛ اما در ريشه، اسيد هيوميك توانست موجب افزايش معني‌دار وزن خشك ريشه و غلظت عناصر فسفر، آهن، منگنز و مس گردد. برهم‌كنش سه‌گانه‌ي اسيد هيوميك با دو فاكتور ديگر تنها بر ماده خشك ريشه و غلظت آهن ريشه معني‌دار بود. بيش‌ترين تأثير بر وزن خشك اندام هوايي و ريشه به‌ترتيب مربوط به فسفر و اسيد هيوميك بود و در ريشه آهن نيز در جايگاه سوم قرار گرفت. باتوجه به فقر اوليه خاك از نظر فسفر، اسيد هيوميك نتوانست فراهمي آن را افزايش دهد ولي در افزايش بازده فسفر كاربردي مؤثر بود. اسيد هيوميك در افزايش غلظت هر چهار عنصر ريزمغذي آهن، منگنز، روي و مس در هر دو بخش اندام هوايي و ريشه يا يكي از آن‌ها، به‌طور مستقل يا در برهم‌كنش با آهن يا فسفر، مؤثر بود. كاربرد اسيد هيوميك همراه با آب آّبياري، در هر دو سطح، توانست مانع كاهش غلظت روي در ريشه در حضور 20 ميلي‌گرم آهن بر كيلوگرم خاك شود كه در مجموع افزايش جذب روي را نشان مي‌داد. كاربرد آهن باعث افزايش غلظت فسفر در اندام هوايي و كاهش آن در ريشه شد. آهن هم‌چنين موجب كاهش غلظت روي ريشه و مس اندام هوايي شد در‌حالي‌كه بر خلاف انتظار بر غلظت منگنز بافت گياه، تأثير معني‌داري نداشت.